المباحث الاصولية - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣ - صحيح و اعم

صلوة بر دو قسم است: صحيح و فاسد.

و از باب اينكه مقسم در اقسام جاريست بايد بتوان بهردو اطلاق صلوة نمود و اين اطلاق قطعا بنحو حقيقت است نه مجاز.

٤- دلالت اخبار از جمله حديث: دعى الصّلوة ايّام اقرائك (نماز را در ايّام ناپاكى واگذار).

در اين حديث خطاب به زن حائض است، پس بنماز فاسد زمان حيض اطلاق صلوة شده است.

از نظر ما حقّ با صحيحى‌ها است؛ چون، ادلّه اعمى‌ها مخدوش و قابل مناقشه مى‌باشند.

امّا تبادر:

مقصود ايشان از تبادر يا تبادر شخصى است و يا نوعى:

اگر منظور ايشان تبادر شخصى است بايد گفت اين تبادر صرفا در حقّ خود شخص حجّت بوده و براى ديگران هيچ سندى نميباشد و اگر مقصودشان تبادر نوعى باشد، نوع مردم از الفاظ عبادات معناى صحيح آنها به ذهنشان خطور مى‌كند نه اعم از صحيح و فاسد.

امّا عدم صحّت سلب:

بايد گفت مشهود و وجدانى است كه در حقّ صلوة و صوم فاسد ميتوان گفت كه اينها صلوة و صوم نيستند و شاهد ما حكم و قضاوت عرفى است.

امّا صحّت تقسيم:

اگرچه اين تقسيم صحيح است و لازم است كه مقسم در اقسام جارى باشد امّا لازم نيست كه مقسم بمعناى حقيقى خود در اقسام جريان داشته باشد، بلكه ميتوان آنرا باعم از معناى حقيقى و مجازى در آنها جارى نمود.

امّا دلالت اخبار:

جواب اينستكه، اطلاق صلوة در روايت مذكور و امثالش بنحو مجازى‌