معنویات الى حدى که بشر مى‌تواند به او برسد وفوق او و بعد هم اقامه عدل. پیغمبر هم و سایر کسانى که لسان وحى بودند، آنها هم این دو رویه را داشتند. خود پیغمبر هم عملش اینطور بود، تا آن روزى که حکومت تشکیل نداده بود، معنویات را تقویت مى‌کرد. به مجرد اینکه توانست حکومت تشکیل بدهد علاوه بر معنویات اقامه عدل کرد، حکومت تشکیل داد و این مستمندان را از زیر بار ستمگران تا آنقدر که اقتضا داشت وقت، نجات داد. و این سیره مستمره انبیا باید کسانى که خودشان را تابع انبیا مى‌دانند این سیره مستمره باقى باشد. هم جهات معنوى که اشخاصى که با معنویات آشنا هستند، آنها باید تقویت بکنند و همه مردم را، خود مردم هم همین طور، جهات معنویات را تقویت بکنند و هم آن مساله دوم که اقامه عدل است. حکومت اسلام باید اقامه عدل بکند در عین حالى که معنویات را تصحیح مى‌کند و ترویج مى‌کند. و ما اگر تابع اسلام هستیم و تابع انبیا هستیم این سیره مستمره انبیا بوده است و اگر تا ابد هم فرض کنید انبیا بیایند باز همین است، باز جهات معنوى بشر تا آن اندازه‌اى که بشر لایق است، ادامه اقامه عدل در بین بشر و کوتاه کردن دست ستمکاران. و ما باید این دو امر را تقویت کنیم.

همه مردم باید دولت اسلامى را تقویت کنند تا بتواند اقامه عدل بکند

ما باید دولت اسلامى را، همه مردم، همه انسان‌ها دولت اسلامى را تقویت کنند تا بتواند اقامه عدل بکند و دولت باید جهات معنوى را هم در نظر بگیرد، یعنى چون تابع اسلام است باید روى رو یه اسلام باشد. روى رویه اسلام به همان دو معنا، به همان دو راهى که اسلام دارد، حفظ معنویات و تقویت معنویات مردم و اقامه عدل بین‌شان و نجات دادن مظلومان از دست ظالمان حالا این فرق نمى‌کند چه مظلومانى باشند که از دولت‌ها ظلم مى‌کشند یا مظلومانى باشند که از ارباب‌ها ظلم مى‌کشند. اسلام براى این دو جهت آمده است و ما تابع اسلامیم و باید این دو جهت را حفظ کنیم مقررات اسلامى را به حد اعلاى خودش که اگر مقررات اسلامى به حد اعلاى خودش حفظ بشود، این دو مقصد که مقصد همه انبیا است تحقق پیدا مى‌کند، مقصد روحانیت مردم و مقصد اقامه عدل در بین جامعه. و باید از آن کسى که در راس واقع هست تا آن اشخاصى که قواى ثلاثه را تشکیل مى‌دهند و چه آن اشخاصى که در خارج از اینها هستند لکن تعهد به اسلام دارند، باید اینها همه با هم این بار را بردارند، اختلاف بین‌شان نباید باشد. مقصد واحد است و همه باید در این مقصد واحد شرکت کنند. ملت باید در این مقصد شرکت کند، دولت باید در این مقصد شرکت کند، مجلس و قوه قضائیه در این مقصد باید همه شرکت کنند، علماى بلاد هر جا هستند در این مقصد باید شرکت کنند.

باطن ذات انسان تهذیب شده که عدل را براى عدل بخواهد، نه براى خود

مقصد این است که اسلام جریان پیدا بکند، مقصد این نیست که من اجرایش کنم. از چیزهائى که انسان مبتلاء به آن هست این شیطنت‌هاى باطنى‌اى که انسان به آن مبتلا هست این است که دلش‌