دانشنامه قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٥١
٨ / ٧
كاستن از تكبيرهاى نماز ميّت
١٤٤.امام صادق عليه السلام : نماز ميّت ، پنج تكبير دارد. بنا بر اين ، هر كس از آنها بكاهد ، با سنّتْ مخالفت كرده است.
٨ / ٨
گفتنِ «الصَّلاةُ خيرٌ من النَّوم» در اذان
١٤٥.المصنّف ، عبد الرزّاق ـ به نقل از ابن جَريج ـ :ابن مسلم ، به من خبر داد كه مردى ، از طاووس ـ كه همراه جمعى نشسته بود ـ ، پرسيد: اى ابو عبد الرحمان! از چه زمانى جمله «الصَّلاة خيرٌ من النَّوم» ، گفته شد؟ طاووس گفت: اين جمله ، در دوره پيامبر خدا صلى الله عليه و آله گفته نشد؛ بلكه پس از رحلت پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در زمان ابو بكر، بلال ، اين جمله را از مردى كه مؤذّن نبود، شنيد و آن را از او گرفت؛ امّا [خلافت] ابو بكر ، اندكى بيش نپاييد . عمر كه آمد، گفت : «كاش بلال را از اين چيزى كه پديد آورده است، نهى كنيم !» ؛ ولى گويا فراموش كرد كه چنين كند. بنا بر اين ، مردم تا به امروز ، آن را در اذان مى گويند.
١٤٦.سنن التِّرمِذى ـ به نقل از مجاهد ـ :با عبد اللّه بن عمر ، به مسجدى وارد شديم و اذان را در مسجد ، گفته بودند و ما مى خواستيم در آن ، نماز بگزاريم كه مؤذّن ، تثويب[١] گفت. عبد اللّه بن عمر ، از مسجد خارج شد و گفت: «بيا از نزد اين بدعت گذار برويم!» و در آن مسجد ، نماز نخواند .
١٤٧.امام كاظم عليه السلام : «الصَّلاة خيرٌ من النَّوم» ، بدعت بنى اميّه است و از اصل اذان نيست.ر . ك : دانش نامه قرآن و حديث : ج ٢ ص ٣٦٦ (اذان / پژوهشى در باره بندهاى اذان) .
[١] . گفتن جمله «الصَّلاة خير من النَّوم» را در اصطلاح ، «تثويب» مى گويند.