تربيت دينى فرزندان

تربيت دينى فرزندان - یوسفیان، نعمت الله - الصفحة ١٣٠

تشويق به صورتهاى گوناگون صورت مى‌پذيرد؛ از آن جمله تشكر و اظهار رضايت از كار فرزند، نوازش او با نگاه و لبخند و عمل محبت‌آميز، تمجيد او نزد ديگران و عمل او را تأييد و ستايش كردن و نيز پاداش، هديه و يا جايزه در نظر گرفتن براى كار او يا وعده دادن.
همه اين موارد مى‌توانند تشويق به حساب آيند و در موارد گوناگون مى‌توان از آنها سود برد. تشويق، در هر مرحله‌اى از رشد كودك، بايد با علايق و رغبتهاى او متناسب باشد. چه بسا چيزى در سه سالگى رغبت كودك را برمى‌انگيزد و در ده سالگى بر او اثرى ندارد. از اين رو، بايد ديد كودك در هر مرحله از رشد چه علايقى دارد و چه چيزهايى در او شوق و رغبت مى‌آفريند.
در تشويق بايد نكات زير را مراعات كرد:
١. نبايد در استفاده از تشويق زياده‌روى كرد، بلكه بايد گاهى از آن بهره گرفت تا شخصيت كودك شكل گيرد؛ ٢. تشويق، به ويژه زمانى كه به صورت تحسين و تقدير است، نبايد به گونه‌اى باشد كه غرور و خودبينى پديد آوَرَد. بايد دقت كرد كه نوع تشويق و چگونگى برخورد به گونه‌اى نباشد كه فرزند گمان كند از ديگران برتر است؛ ٣. دليل تشويق بايد روشن باشد و دلايل كلى از اين قبيل كه او دختر يا پسر خوبى است، مناسب نيست. بايد كارى كه كودك به علت آن تشويق شده روشن شود تا اثر تربيتى داشته باشد؛ ٤. تشويق بايد با عمل كودك متناسب باشد؛ مثلًا براى عملى كوچك نبايد جايزه‌اى مهم دريافت كند و براى هر عمل جزئى نبايد تشويق شود؛ ٥. تشويق نبايد حالت رشوه به خود بگيرد؛ ٦. والدين بايد به هر وعده‌اى كه به فرزند خود مى‌دهند عمل كنند و هيچ گاه وعده دروغ ندهند. در غير اين صورت اعتماد فرزندان به آنان از ميان مى‌رود و بذر دروغگويى در ضميرشان پاشيده مى‌شود؛