فصل ششم تربيت عقلى‌ از مهم‌ترين اهداف تربيتى اسلام در موضوع رابطه انسان با خود، پرورش و تقويت عقل و انديشه است. انسان با توانايى برگرفته از عقل و انديشه به عمق و ژرفاى دين پى مى‌برد. عقل انسان مى‌تواند در گستره فرهنگ زمانه و نيازهاى برخاسته از آن، به درك لايه‌هاى ناشناخته دين و حقايق پنهان آن كمك كند و راههاى جديدى براى بهره‌گيرى از گنجينه دين ارائه كند.
عقل، در واقع، به عنوان حجتى درونى، كانونى براى پرورش مستدلّ فطريات آدمى است و زمينه‌اى مناسب براى تحقق گرايشهاى مختلف فراهم مى‌سازد.
در منطق قرآن، كسانى كه اين توانايى را به انحراف كشانده‌اند، خردمند نيستند. قرآن كريم، در آيات فراوان، مردم را به تفكر و تعقل و نگاه انديشه‌مندانه دعوت كرده است؛ مانند «افَلا تتفكّرون»، «١» «افَلا يَعْقِلُونَ»، «٢» «لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ» «٣» و جز اينها.