اخلاق عملى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٢٢

معارف الهى و تبليغ پيام‌ها و حكمت‌هاى او، همچنين در ميدان عمل و ارائه بهترين الگوهاى عملى، راههاى خودسازى را براى امّت خويش ترسيم مى‌كنند و زمينه‌هاى‌اجراى مشيت خدا را فراهم مى‌سازند درباره اين رسالتِ پيامبر اسلام عليها السلام در قرآن آمده است:
«لَقَد مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنينَ اذْ بَعَثَ فيهِم رَسُولًا مِنْ انْفُسِهِمْ يَتْلُوا عَلَيْهِم‌آياتِهِ وَ يُزَكّيهِمْ وَ يُعَلِّمُهُمُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ ...» «١» خداوند بر مؤمنان منّت نهاد كه در ميان آنان، پيامبرى از خودشان برانگيخت كه آيات خدا را براى آنان تلاوت كند و پاكشان گرداند و كتاب و حكمت به آنان بياموزد.
مرحله دوم خودسازى به اختيار و استعداد انسان بستگى دارد؛ اگر كسى زمينه هاى هدايت يابى و رشد و تكامل روحى خويش را با هدايت و تربيت تكوينى و تشريعى الهى هماهنگ سازد و با برداشتن گام هاى نخستين، شايستگى خويش را نشان دهد، رحمت و فضل بى نهايت الهى شامل حالش مى گردد و او را به سرمنزل مقصود راهنمايى مى‌كند.
علّامه طباطبايى در تفسير آيه ٢١ سوره نور- كه پيشتر آورديم- مشيت الهى را با استعداد ادمى مرتبط دانسته مى‌نويسد:
خداوند متعال هر كس را كه بخواهد تزكيه مى كند، پس امر تزكيه به مشيّت او بستگى دارد و مشيت خدا به تزكيه كسى تعلق مى‌گيرد كه‌ اخلاق عملى ٢٧ ٣ - مركب راهوار سعادت ص : ٢٧ استعداد آن را داشته باشد و با زبان استعداد، تزكيه را بخواهد و جمله «وَاللَّهُ سميعٌ عَليمٌ» در انتهاى آيه به اين مطلب اشاره دارد كه خداوند درخواست كسى را كه تزكيه بخواهد مى‌شنود و به استعداد او آگاه است. «٢» شرايط و زمينه ها براى پرورش استعداد خدادادى، بايستى به آماده سازى شرايط و زمينه هاى متعددى اقدام كرد، از آن جمله؛