آن، فايده اى جزئى است. «١» مراتب ذكر ياد خدا در سه مرحله انجام مى پذيرد:
١- ذكر قلبى: اصل ذكر، همان توجه قلبى و در دل به ياد خدا بودن است قلب انسان ذاكر به ياد خدا زنده است، براى او مى تپد، از او نور مى گيرد و توجهى به غير خدا ندارد و سبب مى‌شود كه ذاكر گفتار و كردار خويش را نيكو كند و در ر زمره نيكان قرار گيرد.
امام عارفان، على عليه السلام مى‌فرمايد:
«مَنْ عَمَّرَ قَلْبَهُ بِدَوامِ الذِّكْرِ حَسُنَتْ افْعالُهُ فِى السِّرِّ و الْجَهْرِ» «٢» هر كس دلش را با ياد خدا آباد كند، كارهايش در نهان و آشكار، نيكو مى‌شود.
قرآن مجيد چنين ذكرى را از مؤمنان خواسته و به آنان مى‌فرمايد:
«وَاذْكُر رَبَّكَ فى‌ نَفْسِكَ تَضَرُّعاً وَ خيفَةً وَ دوُنَ الْجَهْرِ مِنَ الْقَوْلِ بِالْغَدُوِّ وَالْاصالِ وَ لا تَكُنْ مِنَ الْغافِلينَ» «٣» پروردگارت را در دل خود، از روى تضرّع وخوف، آهسته و آرام، صبحگاهان و شامگاهان ياد كن و از غافلان نباش! ٢- ذكر عملى: ذكر عملى به اين معناست كه «ذاكر» در شؤون زندگى و تصميم گيرى‌هاى فردى و اجتماعى به ياد خدا و در صدد كسب رضاى او باشد. امر و نهى او را مراعات كند وگرد كارهاى ناروا نگردد. در اين صورت همه اعمال او رنگ خدايى مى‌گيردو عطر دل انگيز او سراسر زندگى‌اش را فرا مى گيرد.
رسول گرامى اسلام عليها السلام در اين بارمى‌فرمايد:
«مَنْ اطاعَ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ فَقَدْ ذَكَرَ اللَّهَ وَ انْ قَلَّتْ صَلاتُهُ وَ صِيامُهُ وَ تِلا وَتُهُ وَ مَنْ‌