احکام اقتصادی - یوسفیان، نعمت الله - الصفحة ٧٢ - ج - نیافتن صاحب مال

اعلام نكند و تأخير بيندازد، افزون بر اين كه معصيت كرده، باز هم واجب است اعلام كند. [١]

٣- اگر مال پيدا شده نشانه داراست و ارزش آن كمتر از مقدار ياد شده باشد، يابنده مى‌تواند همان موقع بدون اعلام، مالكش شود. در اين صورت، اگر مالك پيدا شود و مال از بين نرفته باشد، بايد آن را به صاحبش باز گرداند و اگر از بين رفته، ضامن نيست. [٢]

ب- مدّت و چگونگى اعلام:

١- مدت اعلام يك سال كامل است [٣]؛ بدين‌گونه كه خود يا كسى از طرف [٤] او، در هفته اوّل، هر روز و سپس در هر هفته يك بار، در محل اجتماع مردم و اماكن عمومى اعلام كند. [٥]

٢- اگر مال پيدا شده، مانند ميوه، سبزى و گوشت، فاسد شدنى است، بايد تا آخرين فرصتى كه فاسد نمى‌شود نگه دارد، سپس آن را قيمت كرده و خود مصرف مى‌كند و يا اينكه مى‌فروشد و قيمت آن را براى صاحبش نگه مى‌دارد و در هر دو صورت بايد خصوصيات جنس را حفظ كرده و به مدت يك سال اعلام كند. اگر در اين مدت صاحبش آمد درصورتى كه فروخته باشد قيمتش را به او پس مى‌دهد و اگر خود مصرف‌كرده باشد غرامتش را مى‌پردازد و اگر در اين مدت صاحبش پيدا نشد چيزى برعهده او نيست. [٦]

ج- نيافتن صاحب مال:

چنانچه پس از يك سال اعلام، صاحب مال پيدا نشود، درصورتى كه مال را در غير حرم مكه يافته است، ميان سه كار مخيّر است:

الف- آن را براى خود بردارد با ضمانت (كه اگر صاحب مال پيدا شود، به او بازگرداند).

ب- آن را صدقه دهد، با ضمانت.

[١] - تحريرالوسيله، ج ٢، ص ٢٠١، م ٩

[٢] - همان، م ٦

[٣] - همان، ص ٢٠٢، م ١١

[٤] - همان، م ١٢

[٥] - همان، ص ٢٠٣، م ١٨

[٦] - همان، م ١٧