مبدا و معاد - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٣
عدل در جزا خداوند در روز قيامت با رسيدگى به كردار بندگان، افراد شايسته را پاداش نيك مىدهد و گنهكاران را به كيفر مىرساند و در اين پاداش و كيفر نيز ظلمى نيست؛ زيرا هر چه بدانان مىرسد، بازتاب كار خود آنان است و سزاوار آن بودهاند؛ ستم آنجاست كه كسى كيفرى ببيند كه سزاى او نيست. اگر خداوند، مؤمنى را بيهوده به دوزخ ببرد، ستم است، درحالى كه او مىفرمايد:
«افَنَجْعَلُ الْمُسْلِمينَ كَالُمجرِمينَ» «١» آيا مؤمنان را همچون مجرمان قرار مىدهيم؟! همچنين مىفرمايد:
«امْ نَجْعَلُ الْمُتَّقينَ كَالْفُجَّارِ» «٢» آيا [مىپندارى] پرهيزگاران را همچون بدكاران قرار خواهيم داد؟! پاداش هر كس به اندازه عمل و اخلاص اوست و كيفر هر كس به اندازه نافرمانى اوست. قرآن درباره تفاوت مجاهدان و ديگر كسان مىفرمايد:
«لا يَسْتَوِى الْقاعِدُونَ مِنَ الْمُؤْمِنينَ غَيرُ اولِى الضَّرَرِ وَالُمجاهِدُونَ فى سَبيلِ اللَّهِبِامْوالِهِمْ وَ انْفُسِهِمْ، فَضَّلَ اللَّهُ الُمجاهِدينَ بِامْوالِهِمْ وَ انْفُسِهِمْ عَلَى الْقاعِدينَ دَرَجَةً» «٣» مؤمنان خانهنشين- كه زيان ديده نيستند- با آن مجاهدانى كه با مال و جان خود در راه خدا جهاد مىكنند، يكسان نيستند. خداوند كسانى را كه با مال و جانشان جهاد مىكنند، به درجهاى بر خانه نشينان برترى بخشيده است.
همچنين، درباره تفاوت كسانى كه در غربت اسلام و كمى تعداد مسلمانان به يارى