اسلام و اسير - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٦

دفاع اميرمؤمنان از اسيران ايرانى‌ هنگامى كه اسيران پارس (ايرانى) را به مدينه آوردند عمر تصميم گرفت زنها را بفروشد و مردان را برده عرب گرداند و افراد مريض، ناتوان و پيرفرتوت را در طواف خانه كعبه برگرده آنها سوار كند.
حضرت امير عليه‌السلام گفت: رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود: «اكْرِمُوا كَريمَ قَوْمٍ ...» يعنى كريمان قوم را گرامى بداريد، هر چند با شما مخالف باشند. اين پارسيان، حكيم و كريمند و تسليم ما شده‌اند و نسبت به اسلام رغبت نشان داده‌اند؛ پس من حق خود و حق بنى هاشم را در راه خدا آزاد كردم. مهاجر و انصار گفتند: ما هم حق خود را به تو بخشيديم اى برادر رسول خدا صلى الله عليه و آله. اميرالمؤمنين فرمود: خدايا شاهد باش كه ايشان بخشيدند و من قبول كردم و آزاد نمودم. عمر گفت: علىّ‌بن ابى طالب پيشدستى كرد و عزم مرا در مورد عجمها در هم شكست. «١» موارد ديگرى نيز از اين نحوه برخورد حضرت على عليه‌السلام در تاريخ نقل شده كه به پاره‌اى از آن موارد اشاره خواهيم كرد.
نحوه برخورد با اسراى مجروح‌ از سفارش و توصيه‌هاى مكرّر در رابطه با مراعات حال اسيران كه از پيشوايان معصوم بيان شده و نيز از اينكه احسان كردن به اسير، حق واجب تلقّى شده است، نحوه برخورد با اسراى مجروح روشن مى‌شود، چرا كه نياز بيشترى به مراعات و احسان دارند. از اين جهت، در صورت مجروح يا مريض بودن اسير كه نيازمند معالجه باشد، بايد در حد امكان كوشش نمود و امكان معالجه را فراهم كرد. چنان كه اميرمؤمنان عليه‌السلام دستور داده چهل نفر از خوارج را كه‌