اسلام و اسير - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٣

فرو كوفتيد، اسيرشان كنيد و سخت‌ببنديد، آن‌گاه يا به منّت آزاد كنيد يا به فديه تا آن گاه كه جنگ به پايان آيد. «١» آيه فوق بيانگر يك دستور حساب شده جنگى است كه پيش از درهم شكستن قطعى مقاومت دشمن نبايد اقدام به گرفتن اسيران كرد، چرا كه پرداختن به اين امر گاهى سبب تزلزل موقعيت مسلمانان در جنگ خواهد شد و پرداختن به اسيران و تخليه آنها به پشت جبهه، مسلمانان را از وظيفه اصلى باز مى‌دارد. «٢» امّا پس از اين مرحله، يعنى هنگام تثبيت موقعيت مسلمانان و شكست دشمن با جمله «فَشُدُّو الْوَثاقَ» دستور اسير كردن دشمنان را صادر مى‌كند. ظاهر آيه اين است كه در اين مرحله از جنگ، اسير كردن دشمن لازم است و بايد باقيمانده نيروهاى دشمن شكست خورده به اسارت درآمده «٣» و با شدت تمام از آنها محافظت شود تا مبادا اسير، از فرصت، استفاده كرده و ضربه كارى وارد سازد يا فرار نمايد.
محافظت شديد از اسرا در گذشته رسم جنگاوران اين بوده كه اسير را به وسله ريسمان چرمى كه به آن «اسْر» يا «اسار» گفته مى‌شد مى‌بستند، علت نامگذارى اسير نيز بدين جهت است. از اين رو، قرآن مجيد دستور مى‌دهد، طنابها را محكم ببنديد: «فَشُدُّوا الْوَثاقَ»، و در تاريخ اسلام نيز موارد متعددى مشاهد مى‌كنيم كه مسلمانان براى جلوگيرى از فرار اسرا آنها را به وسيله ريسمان و غير آن مى‌بستند.