است كه با شماست ايمان بياوريد، پيش از آن كه چهره هايى را محو كنيم و در نتيجه آن ها را به قهقرا باز گردانيم يا همچنان كه «اصحاب سبت» را لعنت كرديم، آنان را نيز لعنت كنيم، و فرمان خدا همواره تحقق يافته است.

به خدا قسم از اين ايه گروهى از اصحاب من قصد شده است كه آن ها را به اسم و نسب مى شناسم؛ ولى مأمورم، از افشاى اين راز چشم بپوشم.» سپس به طور ضمنى، به اصحاب صحيفه ملعونه اشاره كرد و فرمود:

«اى مردم! بعد از من پيشوايانى خواهند بود كه به آتش دعوت مى كنند و روز قيامت به آن ها كمك نمى شود. اى مردم! خداوند و من، از آنان بيزار هستيم. اى مردم! آن ها و يارانشان و تابعينشان و پيروانشان، در پايين ترين درجه آتش هستند و چه بد است جايگاه متكبران. بدانيد آن ها اصحاب صحيفه هستند. پس هر يك از شما در صحيفه خود نظر كند».

راوى مى گويد: وقتى پيامبر (ص) نام اصحاب صحيفه را آورد، اكثر مردم، منظور حضرت را از اين كلام نفهميدند و براى آن ها سئوال برانگيز شد. فقط عده كمى كه همان منافقان (امضا كنندگان صحيفه) بودند، مقصود را فهميدند سپس فرمودند:

اى مردم! من امر خلافت را به عنوان امامت و وراثت آن در نسل خودم تا روز قيامت به وديعه مى سپارم. من آنچه مأمور به ابلاغش بودم، رساندم تا حجت باشد بر حاضر و غايب و بر همه كسانى كه حضور دارند يا ندارند، به دنيا آمده اند يا نيامده اند. پس حاضران به غايبان و پدران به فرزندان تا روز قيامت برسانند.

و به زودى امامت را بعد از من به عنوان پادشاهى، و با زور مى گيرند. خداوند غاصبين و تعدى كنندگان را لعنت كند.

٧. دوستان و دشمنان اهل بيت (ع)

ابتدا با اشاره به سوره حمد فرمود: «مصداق اين سوره و اصحاب «صراط مستقيم» كه تكيه گاه اين سوره است، اهل بيت و شيعيان آن ها مى باشند.»

سپس اياتى كه در آن، صفات مومنين آمده‌[١] و به جايگاه آن ها در بهشت اشاره شده است، تلاوت فرمود و اينان را به شيعيان آل محمد معنى كرد و اياتى را درباره منافقين و اهل جهنم و پيروان شيطان و ملعونين‌[٢] خواند و به دشمنان آل محمد (ص) تعبير كرد.

٨. معرفى حضرت مهدى (عج)

حضرت بياناتى را درباره حضرت بقيه الله الاعظم (عج) و اوصاف و خصوصيات ايشان فرمود. اجمالى از آن چنين است:

آخرين امام، مهدى (ع) از اين خاندان است.

وى غالب بر همه اديان است.

او فاتح قلعه ها و منهدم كننده آن هاست، انتقام گيرنده از ظالمين و همه خون هاى به ناحق ريخته شده است. غالب بر مشركان و كافران و هدايت كننده آنان، و وارث جميع علوم است.

همه پيشينيان درباره وى، بشارت داده اند. او بر همه پيروز مى شود. ولى خدا در زمين و حكم كننده بين خلق و امين الهى بر نهان و آشكار است. تعيين كننده دقيق درجات افضل افراد است.

او كسى است كه غالبى بر او نيست و كسى بر ضدّ او كمك نمى شود. او ولى خدا در زمين و حكم كننده او بين خلق و امين او بر نهان و آشكار است.

٩. آماده كردن مردم براى بيعت‌

سپس پيامبر (ص) اشاره فرمود كه من بعد از اتمام خطبه، شما را به بيعت با خودم و سپس بيعت با على (ع) دعوت مى كنم و اين بيعت، از طرف خداوند متعال و بيعت با حق تعالى است. سپس ايه ١٠ سوره فتح را تلاوت فرمود:

كسانى كه با تو بيعت مى كنند، در واقع با خدا بيعت مى كنند. دست خداوند بر روى دست آن هاست. پس هر كس بيعت را بشكند، اين شكستن به ضرر خود اوست و هر كس به آنچه با خدا عهد بسته، وفادار باشد، خداوند به او اجرى عظيم عنايت خواهد كرد.

١٠. بيان حلال و حرام و واجبات الهى‌

حضرت در اين بخش، ابتدا به طرح وجوب حج پرداخت و مطالبى درباره حج و عمره و فضايل آثار دنيوى و اخروى آن فرمود. سپس به نماز، زكات، امر به معروف و نهى از منكر اشاره كرد و چند امر اساسى را به شرح زير متذكر شد:

«اگر زمانى بر شما گذشت و درباره حلال و حرام الهى پرسشى داشتيد يا آن را فراموش كرديد، على و امامان (ع) بعد از او، آن را براى شما بيان مى كنند.

تعداد حلال ها و حرام ها بيش از اين مقدار است و اين بيعتى كه از شما مى گيرم، در واقع به نوعى بيان حلال و حرام تا روز قيامت است كه از زبان آن ها بيان مى شود. به ياد داشته باشيد كه حلال و حرامِ بيان شده، غير قابل تغيير است.