ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٥٩ - ٣ حتميت تاثير دعا
بگذرد؟! اساسا آيا «بنده» و «محب»، اهتمام و شانى جز اطاعت از «مولا» و «محبوب» خود دارد؟ هرچه اين ارادت، شناخت و محبتبيشتر و عميقتر گردد، بىترديد انسان را در اطاعت از مولاى خود، جديتر و كوشاتر مىكند.
معرفت و شناخت عميق، اين تلقى را در ضمير آدمى به وجود مىآورد كه امر امام معصوم و حجتخدا، امر خود حضرت حق است. كسى كه خداى متعال و حجتبالغه او را بشناسد، در مىيابد كه «امام»، «لساناله» و زبان خداست. پس امر او، امر خداست؛ بلكه بايد گفت اين امر خداوند است كه از زبان ولى او بيان شدهاست.
به هر روى، اين حديث نشانگر اهميت و ارزش فوق العاده دعاى تعجيل فرج نزد خداوند و ولى اعظم اوست.
٢. امر به كثرت دعا
امام عصر، عليهالسلام، تنها امر به دعا نفرمودهاند؛ بلكه فرمودهاند براى تعجيل فرج «بسيار» دعا كنيد، چنانكه لفظ «اكثروا» بر آن دلالت دارد. از اين مطلب، دو موضوع روشن مىشود:
يكى اينكه براى فرج آن حضرت «زياد» بايد دعا كرد؛ و دوم همان ارزش و اهميتى كه در نكته اول درباره آن توضيح داديم؛ زيرا اگر اين دعا، موضوعى عادى بود و اهميت نداشت امر نمىفرمودند نسبتبه آن «بسيار» دعا كنيم.
مساله مهم ديگر، اين است كه بنگريم «زياد دعا كردن» چه مفهومى دارد. اين نيز روشن به نظر مىرسد. منظور از «زياد دعا كردن»، تعداد خاصى از دعا نيست؛[١] بلكه مقصود اين است كه اين دعا، دغدغه اصلى شيعيان قرارگيرد؛ يعنى- همانگونه كه در توضيح حديث دوم گفتيم- به راستى تشنه و خواهان امام زمانشان باشند؛ او را از اعماق وجود از خداوند «طلب كنند» و با سوز دل «بخواهند». غيبت و نبود امام زمان، آنان را «نگران كند». واقعا احساس كنند «گمشده» دارند و جاى خالى او را «ببينند».
امام عصر، عليهالسلام، در حديث گرانقدر خويش، در مقام تذكار همين حقيقت است كه شيعيان را بدين حالتسوق دهند، آرى شب و روز دعا كردن، در مواقع استجابت دعا، ظهور مولاى خود را از خدا خواستن، دغدغه فرج را فراموش نكردن، به اقتضاى هر موقعيتى ياد آن عزيز افتادن و فرج او را از حضرت حق طلب كردن. اين است معناى «اكثار» و «زياد دعا كردن».
البته اين مطلب منافاتى با كثرت دعاهاى فردى براى تعجيل در فرج امام عصر، عليهالسلام، ندارد. يعنى نبايد كسى تصور كند كه تا تمام شيعيان و همه جامعه بصورت جمعى به اين مرحله نرسند، دعاى فردى فايده و اثرى نخواهد داشت. خير؛ هر دعايى اثر خود را دارد و دوستداران آن حضرت بايد به دعا كردن و تكرار و كثرت آن- گرچه به صورت فردى- رومىآورند.
٣. حتميت تاثير دعا
چنانكه گفتيم هر دعا براى تعجيل فرج، چه فردى و چه اجتماعى، تاثير خود را دارد و اين امر حتمى و قطعى است، بخصوص اگر از سوز دل و توجه به حضرت حق باشد. اين حتميت همانگونه كه قبلا گذشت، براساس روابط تكوينى و سنن حاكم بر جهان آفرينش است. آنچه در حديثبر اين معنا دلالت دارد، كلمه «ان» است كه براى مفهوم «تحقيق» و تاكيد به كار مىرود.
اميدوارى و اطمينان خاطر نسبتبه استجابت و تاثير دعا، از ديگر امورى است كه بر مفهوم مذكور مترتب مىشود. آشكار است كه اگر دوستداران امام عصر، عجل الله تعالى فرجه، به اجابت و قطعى بودن دعاى خود اميدوار و مطمئن باشند، با انگيزه و رغبتبيشترى به آن رو خواهند آورد.
بنابراين، پيام حديثبه لحاظ كلمه «ان»، اين است كه: اى شيعيان و رهپويان كوى ولايت، براى فرج مولايتان دعا كنيد و اطمينان داشته باشيد كه دعايتان هيچگاه بىتاثير نخواهد بود و به اجابتخواهد رسيد.
اين تاثير مهم هرگونه وسوسه و تشكيك شيطان را مانند:
«اين دعاها به كجا مىرسد؟»، «با اين وضعيت روحى افراد و جامعه، چگونه ممكن است دعاهاى ما مستجاب شود؟» و ... را نيز از بين مىبرد.