ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٤١ - روضة الشّهداء

المنتخب‌

«المنتخب فى جمع المراثى و الخطب» يا «منتخب طريحى»، كتابى به زبان عربى اثر فخرالدّين طريحى (١٠٨٥- ٩٧٩ ه. ق.)، عالم شيعه دوره صفوى است كه در آن، مجموعه كشكول‌مانندى از احاديث، مواعظ و نصايح، اشعار و مراثى شاعران عرب و فضايل مصائب اهل بيت (ع) با محوريّت واقعه عاشورا گردآمده است.

حماسه حسينى‌

«حماسه حسينى» مجموعه‌هاى دو جلدى اثر مرتضى مطّهرى (١٢٩٨- ١٣٥٨)- اسلام‌شناس، متفكّر و نويسنده شيعه معاصر- به زبان فارسى و با موضوع تحليل قيام امام حسين (ع) و نقد و بررسى فرهنگ عاشورايى است. اين كتاب به دو بخش تقسيم شده است:

بخش اوّل: سخنرانى‌هايى است كه در حدود سال‌هاى ١٣٤٧ تا ١٣٥٦ ه. ش. عمدتاً در «حسينيّه ارشاد تهران» ايراد شده؛

بخش دوم: يادداشت‌هاى پراكنده مؤلّف در موضوع عاشوراست كه بعضاً مادّه‌خام‌هايى براى سخنرانى بوده‌اند.

روضة الشّهداء

«روضة الشّهداء» (باغ شهيدان) مقتلى به زبان فارسى با موضوع شرح مصائب انبيا، اهل بيت (ع) و خصوصاً امام حسين (ع) است كه توسط حسين واعظ كاشفى (؟- ٩١٠ ه. ق.)، عارف و اديب نامدار دوره تيموريان، در سال ٩٠٨ ه. ق. نگاشته شده است. كاشفى كه از نزديكان امراى تيمورى بود، اين كتاب را به تشويق مرشدالدّوله عبدالله (معروف به سيّدميرزا)، نواده سلطان حسين ميرزا (معروف به بايقرا) نوشت. اين كتاب يك مقدّمه، ١٠ باب و يك خاتمه را شامل مى‌شود. در باب نخست، به ابتلاى جمعى از انبيا پرداخته شده است؛ در باب‌هاى دوم و سوم درباره زندگانى، احوالات و رحلت پيامبر (ص)، باب‌هاى چهارم تا ششم به ترتيب به بيان فضايل حضرت فاطمه زهرا (س)، امام على (ع)، امام حسن (ع) و باب‌هاى هفتم تا دهم به شرح فضايل و مصائب امام حسين (ع) و ياران و خانواده‌اش در واقعه عاشورا اختصاص يافته است. خاتمه كتاب هم درباره اعقاب و اخلاف پيشوايان معصوم (ع) است.

مشهور است روضة الشهداء، نخستين مقتل عاشورا به زبان فارسى است.