ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٦١ - اكونوميست خاورميانه؛ اوّل قربانى تغييرات آب و هوايى و سپس جنگ
است. در «بغداد» هم مردم به استفاده از خنك كنندههاى دستساز روى آوردهاند.
خاورميانه، خانه بزرگترين جمعيت مهاجران جهان بوده و ٣٩% از مهاجران جهان را در خود جاى داده است.
صدها هزار مهاجر در چادرها زندگى مىكنند. در اين چادرها در كشور عراق، هر بادى كه از شمال مىوزد، با خود گاز ميدان گازى «قرنا» را مىآورد و اگر باد از جنوب بوزد، گاز «جزيره مجنون» را.
پديده تخريب محيط زيست، زندگى را در اين منطقه سختتر هم كرده است.
«آژانس محيط زيست» سازمان ملل در گزارشى كه در ماه مه منتشر شد، اشاره كرده است كه شرايط سخت آب و هوايى، سالانه جان ٠٠٠. ٢٣٠ نفر را در منطقه غرب آسيا كه همان شبه جزيره عربى و هلال حاصلخيز مىباشد، گرفته است.
اين خشونت گرماى هوا بسيار كشندهتر از جنگ، از ميان انسانها قربانى مىگيرد.
بر اساس پيشبينىهاى به عمل آمده بين سالهاى ٢٠٧٠ تا ٢١٠٠ م. دماى هوا در اكثر نقاط حاشيه «خليج فارس» مىتواند آنقدر بالا برود كه در اين دما، ماندن در طول روز زير نور آفتاب، بيشتر از شش ساعت در روز براى هيچ انسانى ممكن نباشد؛ حتّى براى بدن سازگارترين افراد نوع بشر.
در آن شرايط دمايى، به خصوص در شهر «مكّه» انجام مناسك حج در زير نور آفتاب، عارى از خطر نخواهد بود.
مشكلاتى كه منطقه خاورميانه خود براى خود ساخته و پرداخته، اين شرايط سخت آب و هوايى را تشديد كرده است.
آبيارى بىرويه سبب خشك شدن درياچهها شده و درياها را نيز به مخزن توليد غبار ريزگرد بدل كرده است.
درياى «بحر الميت» سالانه يك متر از مساحتش كم مىشود.
نفت، ثروت كشورهاى حاشيه خليج فارس است؛ اما ثروتى كه خيالى است.
نفت كه «قوّه اعجاز» (Midas touch) دنياى مدرن است، مشكلات جانبى آن، خود قاتل آن است.
تا پايان قرن حاضر، بالا آمدن آب دريا ١١% از خاك بحرين را در آب فرو خواهد برد.
جنگ و پديده شهرنشينى، مهاجرت روستاييان را به دنبال داشته و آنها را از زمينهاى زراعىشان كوچانده است.
انبوه ابرهاى غبار هم از بيابانهاى صحرا مىآيند.
پديده بيابانزايى، رشد نگران كنندهاى پيدا كرده است و به موازات آن، توفانهاى شن، غبارهاى راديو اكتيو به جا مانده از جنگ را به هوا پخش مىكند. وقوع جنگهاى پراكنده در منطقه هم مزيد بر علّت و مانع از انجام يك سرى اقدامات پيشگيرنده و مقابلهكننده با اين معضلات، به خصوص درختكارى شده است.
به دليل آنكه ضلع شرقى خاورميانه درگير جنگ است، نمىتوان وارد منطقه شد و به درمان اين دردها پرداخت.
كشورهاى ثروتمند منطقه مىتوانند با توسعه فضاى سبز و ساختن محيط زيست مصنوعى، خود را در برابر اين خطرات عايقبندى كنند.
در «كويت»، سرتاسر خيابانها درختكارى شده و اين اقدام به حدّى مؤثّر بوده است كه حتّى مردم آن، اين تابستان را يكى از خنكترين تابستانها در كره زمين مىشناسند.
براى رفع مشكل از دست رفتن خاك در اثر بالا آمدن سطح آب درياها، احياى اراضى مىتواند راهحلّ مناسبى باشد؛
امّا با حادتر شدن مشكلات، سطح آگاهى مردم و مسئولان هم رو به رشد است.
در «عربستان»، محمّد بن سلمان نايب وليعهد، در طرح تحوّل اقتصادى خود تا سال ٢٠٣٠ م. برنامهريزى كرده است كه اين كشور تا آن زمان، ٥. ٩ گيگاوات انرژى تجديد شونده توليد كند.
«اتّحاديه عرب» هم يك برنامه متهوّرانه پياده كرده و يك كميته بين دولتى براى ارزيابى تغييرات آب و هوايى تشكيل داده است.
حتّى افراطىهاى «سوريه» هم از اين طرحها منتفع مىشوند. «جبهة النّصرة» كه تا هفته قبل رسماً از انشعابات «القاعده» بود هم از صفحات خورشيدى به نحو احسن استفاده كرده است؛ امّا افسوس! جهان مكان بهترى براى زيستن مىبود، اگر اين سازمان تروريستى دستش به هيچ نوع منبع انرژى نمىرسيد!