ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٢٩ - عدالت گسترى
طَريقٍ واضِحٍ، وَ لا عَلَمٍ قائِمٍ؛[١]
او نيز چون پيامبران امّتهاى ديرين براى شما ميراثى گذاشت؛ زيرا ايشان امّت خود را وانگذارد؛ مگر به رهنمون راهى روشن و نشانهاى معيّن.»[٢]
به علاوه، امامت و رهبرى از ويژگىهاى ديگرى برخوردار است. از جمله مركز وحدت و يكپارچگى، زعامت معنوى و سياسى، اساس و پآيه فعّاليت بشريت، هسته مركزى نظم اجتماعى، مشروعيت بيعت مردمى، اسوه فردى و جمعى. همچنين، رهبرى و امامت در نظام جهانى اسلام، محور و قطب ايدئولوژيك به شمار مىرود؛ همانگونه كه على عليه السلام فرمود:
«اما وَاللّهِ لَقَد تَقَمَّصَها ابْنُ ابى قُحافَةَ وَ انَّهُ لَيَعْلَمُ انَّ مَحَلّى مِنْها مَحَلُّ الْقُطبِ مِنَ الرَّحى، ينْحَدِرُ عَنّى السَّيْلُ و لا يرْقى الَىَّ الطَّيْرُ؛[٣]
آگاه باشيد، به خدا سوگند كه فلان (ابابكر) خلافت را چون جامهاى بر تن كرد و قطعاً مىدانست كه جايگاه من نسبت به حكومت اسلامى آنان، چونان محور است، نسبت به آسياب.»
امّت واحده
انسانها در نظام جهانى اسلام، در دوران بلوغ و شكوفايى عقلى و معنوى قرار دارند و به مرحله والاى تعالى رسيدهاند و بالفعل از ارزشهاى واقعى انسانى برخوردارند. جامعه جهانى اسلامى، جامعهاى همگون و متكامل است و در آن، استعدادها و ارزشهاى انسانى شكوفا مىگردد. نيازهاى اساسى فطرى برآورده مىشود، از همه ابزارها براى تحقّق صلح و عدالت بهره مىگيرند و به اين دلايل است كه خداوند در قرآن مىفرمايد:
«وَإِنَّ هذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً واحِدَةً وَ أَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ؛[٤]
و اين امّت شما، امّت واحدى است و من پروردگار شما هستم. پس، از مخالفت فرمان من بپرهيزيد.»
قانون يگانه
«حديث ثقلين»، گوياى آن است كه راز دستيابى به سعادت دنيوى و اخروى، پيروى و اقتدا به قانون خوب (كتاب الله) و مجرى خوب (اهلالبيت) است؛ اگرچه جامعه بشرى از نقصان قانون رنج برده، رنجِ فقدان مجريان صالح، همواره عميقتر بوده است. در تهيّه قانونى كه در جامعه جهانى اسلام حاكميت مىيابد، عقل كه قادر به ترسيم حدود و تعيين همهجانبه مسائل انسان نيست، دخالتى ندارد. اين قانون، قانون شرع است كه خداوند آگاه به همه نيازهاى انسان، آن را نازل كرده است. از اينرو همه جانبه بوده و كاملًا با فطرت انسانها سازگار است. در دوره تحقّق حكومت جهانى اسلام، قانون تمام و كمال (كامل) اسلام يا در حقيقت، سيستم حقوقى اسلام به اجرا در مىآيد كه همه در برابر آن يكسانند و براى هر شخصى به اندازه توان و استعداد، حقوق و وظايفى تعيين شده است.
تحقّق ايده جهانى شدن اسلام و قوام آن بر پآيه مبانى فكرى و فلسفى، منوط به اركان و ساختارى مناسب است.
ويژگىهاى حكومت جهانى موعود اسلامى
ويژگىهاى نظام جهانى اسلام يا مختصّات جهانى شدن اسلامى، با هيچ نظام ديگر مقايسه نمىپذيرد. در اين نظام، جهانى بر پآيه معنويت، عقلانيت، انسانيت، عدالت، امنيّت و ... شكل مىگيرد و از اين رو، جامعهاى است كامل و م تعالى.[٥] اينك برخى از اين ويژگىها را مرور مىكنيم:
عدالتگسترى
عدالت در نظام جهانى اسلام، فراگير، گسترده و عميق است. به اين سبب، جهانى شدن اسلامى به تاريخ سراسر ظلم و جورِ جهان پايان مىدهد؛ به ريشه كنى ستمها و تبعيضها از جامعه بشرى مىپردازد و يك نظام اجتماعى بر پآيه مساوات و برابرى مستقر مىكند. احاديث بسيارى به اين موضوع (عدالت در جامعه جهانى اسلام) پرداختهاند. از جمله، ابو سعيد خدرى، از محدّثان اهل سنّت، از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم نقل مىكند:
«... شما را به ظهور مهدى عليه السلام بشارت مىدهم كه زمين را پُر از عدالت مىكند، همانگونه كه از جور و ستم پر شده است، ساكنان آسمانها و زمين از او راضى مىشوند و اموال و ثروتها را به طور صحيح تقسيم مىكند.» كسى پرسيد: معناى تقسيم صحيح ثروت چيست؟ فرمود: «به طور مساوى در ميان مردم.» سپس فرمود: «و دلهاى پيروان محمّد را از بى نيازى پر مىكند و عدالتش همه را فرا مىگيرد.»[٦]
على عقبه از پدرش چنين نقل مىكند:
«هنگامى كه قائم قيام كند، براساس عدالت حكم مىكند و ظلم و جور در دوران او برچيده مىشود و راهها در پرتو وجودش امن و امان مىگردد و زمين بركاتش را خارج مىسازد و هر حقى به صاحبش مىرسد ... و كسى موردى را براى انفاق و صدقه و كمك مالى نمىيابد؛ زيرا همه مؤمنان بىنياز و غنى خواهند شد.»[٧]
و در روايتى ديگر آمده است: