إستفتائات جديد - تبريزي، ميرزا جواد - الصفحة ٢٩٠ - ضمان
العالم.
(١٣٠٣)
تقلب كردن در مدارس جديد يا قديمى جايز است؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ اينكه انسان چيزى را كه از او نيست اظهار كند از اوست، دروغ عملى و حرام است، و الله العالم.
(١٣٠٤)
اموال دولتى (در مملكت غير اسلامى) ملك چه كسى مىباشد؟ و اگر ملك حاكم شرع باشد آيا تصرف در برق و گاز و آب و ... بدون پرداخت عوض مالى با اجازه وكيل حاكم شرع جايز است يا خير؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ در مثل اين موارد بايد عوضش را بپردازد و مخالفت مقررات حتى در مملكت غير اسلامى جايز نيست مگر اينكه ضرورتى باشد، و الله العالم.
(١٣٠٥)
زمينهايى كه بعد از انقلاب توسط اداره كشت و صنعت دولت تمليك شده، آيا جايز است خريدارى نمود؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ چنانچه موات بوده و بعداً كشت و صنعت احياء نموده و فروخته، تصرف در آن مانعى ندارد؛ و چنانچه آباد بوده و لو آنكه بعداً باير شده، اگر مالك شرعى معلوم داشته بايد به رضايت وى تصرف شود، و در صورت عدم رضايت بايد به خود وى برگردانده شود؛ و اگر مجهول المالك باشد با اجازه حاكم شرع مىتوان تصرف نمود؛ و در هر حال گذشت زمان اثرى ندارد، و الله العالم.
(١٣٠٦)
رودخانهاى در سالهاى قبل در تصرف گروهى بود و گروهى آمدند و از تصرف آنها خارج كردند، آيا جايز است از اين آب استفاده كرد؟ ميوه حاصل از آن چه حكمى دارد؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ چنانچه رودخانه از قبيل نهرهاى عمومى باشد، گروه سابق حق دارند و بايد آنها را راضى كنند؛ و براى مردم و ميهمانان، خوردن ميوه و تصرف در آن اشكالى ندارد، ولى اگر ملك سابقين بوده بايد در مقابل استفاده از آن، قيمت آب را به مالكان بپردازند، و خوردن ميوه و تصرف در