إستفتائات جديد - تبريزي، ميرزا جواد - الصفحة ٢٥٩ - اجاره
[جواب]
باسمه تعالى؛ چون مركز غير انتفاعى- طبق مطالب ابراز شده- از شرط مذكور در ضمن عقد تخلف نموده است، براى دانشجويان آن مركز حقّ خيار فسخ ثابت است؛ و پس از فسخ و دريافت شهريه پرداخت شده بايد اجرة المثل مدتى را كه تحصيل نمودهاند به دانشگاه بپردازند، و الله العالم.
(١٢٠٦)
مغازهاى را كه (چه با سرقفلى يا جز آن) واگذار مىكنند، اگر پيش از پايان اجاره، مستأجر بخواهد تغيير شغل بدهد، مالك مىتواند در بقيه مدت اجاره، كرايه را چند برابر نمايد؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ چنانچه در عقد اجاره شرط شده باشد كه مغازه را براى شغل خاص اجاره مىكند، چنانچه تغيير شغل بدهد، مالك مىتواند اجاره اوّلى را فسخ كرده و بر اجاره دومى اجرت زايد بخواهد؛ و چنانچه براى مطلق شغل اجاره كرده، اجاره اوّلى باقى است و مالك نمىتواند اجرت زايد مطالبه كند، و الله العالم.
(١٢٠٧)
گمركها به عنوان دستمزد، جعاله، كرايه انبار، جابجايى، نوسانهاى قيمت ارز، يا ترانزيت، حقّ خود را بگيرند، اشكال دارد؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ آنچه كه بعنوان معامله شرعى گرفته مىشود، مانعى ندارد؛ و نيز اگر در معامله شرعى، امر مشروعى را بر گذارنده مال شرط كنند، مطالبه آن مانعى ندارد و مىتوانند بر طبق آن عمل كنند، و الله العالم.
(١٢٠٨)
چند باب مغازه را به مدت سه سال اجاره دادهام بدون سرقفلى، مستأجران پس از سه سال حاضر به تخليه نمىشوند، آيا صحيح است؟
[جواب]
باسمه تعالى؛ در فرض سؤال، در صورت عدم رضايت مالك، تصرف مستأجرين پس از تمام شدن مدت، غصب محسوب مىشود و جايز نيست؛ و براى مدتى كه بدون رضايت مالك ماندهاند، ضامن اجرة المثل مغازه براى مالك هستند، و الله العالم.
(١٢٠٩)
مبلغى كه مستأجر به عنوان رهن به موجر پرداخت مىكند، موجر مىتواند از آن