دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٠١ - مذهب ابو الجارود

بودن او[١] و يا تغيير مذهب او به زيديه‌[٢] را نيز گزارش كرده‌اند.

اين گزارش‌ها سبب پديد آمدن پرسش‌ها و نكته‌هايى در باره ابو الجارود گشته است:

١. چگونه متنى چنين صريح، مهم و تأثيرگذار در عدد امامان توسط شخصى نقل شده كه بدان معتقد نيست؟

٢. آيا او واقعاً زيدى بوده است؟ در اين صورت، چگونه حديثِ لوح را گزارش كرده است؟

٣. يا او در اواخر عمر خود، مذهب زيديه را ترك كرده و به مذهب اماميه روى آورده است؟ با توجّه به آن كه حسن بن محبوب، سال‌هاى پايانىِ زندگى ابوالجارود را درك كرده و اين حديث را در آن دوران از او شنيده است.

٤. حتى اگر رجوع ابو الجارود را نيز بپذيريم، نتيجه اين سخن آن خواهد بود كه او حديث لوح را از امام باقر عليه السلام شنيده است. در سال‌هاى بعد، بر خلاف آن عمل كرده و مذهب زيدى را پذيرفته و در آخر عمر، دوباره به مذهب حق بازگشته است.

به نظر مى‌رسد كه ادّعاى زيدى بودن او يا تأسيس فرقه جاروديه، ناشى از تمايلات سياسى ابو الجارود بوده است. او از جهت سياسى، با قيام و انقلاب زيديان موافق بوده و آن را تبليغ مى‌كرده است.[٣]

از اين‌رو در سال‌هاى فعاليت زيديان، شبهه زيدى بودن او مطرح شده است.

گفتنى است كه نگاشته‌هاى موجود در كتاب‌هاى ملل و نحل، از دقت لازم برخوردار نيست؛ زيرا آنان به مقتضاى كتاب خود، در صدد تكثير فرقه‌ها و نحله‌ها بوده و تنها به صرف احتمال يا گفته‌اى، فرقه‌اى جديد معرفى مى‌كنند. لذا قرائت ابو

[١]. الفهرست، طوسى: ص ١٣١ ش ٣٠٢، رجال الطوسى: ص ١٣٥ ش ١٤٠٩.

[٢]. رجال النجاشى: ج ١ ص ٣٨٨ ش ٤٤٦.

[٣]. ر. ك: دائرة المعارف بزرگ اسلامى: ج ٥ ص ٢٩٠.