علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٨٦

حمل مى‌كنند.) را دليل گفتار خود مي‌آورد.[٢٠٣]

اين گزارش، عقايد خاصي را به يونس نسبت داده است. شهرستاني نيز درباره يونس بن عبد‌الرحمن گفته است:

فرشتگان را حامل عرش مي‌پندارد و عرش را حامل پروردگار و او يكى از شيعيان مشبّهه است.[٢٠٤]

نکته جالب ادعاي شهرستاني است بر اين‌که يونس براى اهل تشبيه كتاب‌ تأليف كرده، بدون اين‌که دليل يا شاهدي را بر وجود آن اقامه کند.

ادعاي برخي از عالمان اهل تسنّن مبني بر وجود فرقه‌اي منتسب به يونس بن عبدالرحمن به نام فرقه يونسيه ساختگي بوده و فرقه يادشده به چند دليل وجود خارجي ندارد:

١.       اهل تسنّن، هيچ دليلي بر اين ادعا ذکر نکرده‌اند تا بتوانند گفته خود را به اثبات برسانند. فرقه‌هايي مانند يونسيه، زراريه، ناووسيه، شيطانيه، هشاميه و ... را امثال شهرستاني فقط نقل کرده‌ و عقايدي را به آنان نسبت داده‌اند، بدون اين‌که شاهدي بر ادعاي خويش بياورند.

٢.       احاديثي در زمينه احکام، عقايد و معارف الهي از يونس بن عبدالرحمن منتشر شده و در دسترس عموم است که با تهمت‌هاي ناروا به عقايد و نظرات او، مخالفت کلي دارد. از سوي ديگر، رواياتي از طرف امامان هم‌عصر و بعد از يونس در مدح او وارد شده که راه هرگونه اتهامي را به او مي‌بندد.

٣.       وجود فرقه‌هاي هشاميه، زراريه، يونسيه، شيطانيه يا مذاهب ديگرى را كه شهرستانى و ديگران به شيعه نسبت داده‌اند، توسط هيچ ‌يک از دانشمندان شيعي، پذيرفته‌ نشده است. اگر چنين فرقه‌هايي در ميان شيعيان وجود داشت، تاريخ شيعه نام آن‌ها را همانند زيديه، اسماعيليه و فطحيه يادآور مي‌شد.

سرآغاز نسبت دادن اين فرقه‌ها به شيعه را مي‌توان رواياتي دانست که در نکوهش اصحاب


[٢٠٣]. الفَرْق بين الفِرَق، ص٧٧-٧٦.

[٢٠٤]. الملل و النحل، ج١، ص ١٨٨.