علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٨٥

اصحاب ائمه اطهار : هشام بن حکم، زرارة بن اعين، يونس بن عبدالرحمن و محمد بن نعمان ملقب به مؤمن ‌الطاق نسبت مي‌دهند. از ديگر فرقه‌هايي که وجود آن‌ها تنها ادعا شده مي‌توان به كامليه، محمديه، باقريه، ناووسيه، شمطيه، عماريه، مباركيه و موسويه اشاره کرد.[١٩٦] چون بحث درباره يونس بن عبدالرحمن است در اين نوشتار به نقل و نقد گفتار اهل‌تسنّن درباره فرقه يونسيه اشاره مي‌شود. برخي مي‌گويند:

يونسيه نام فرقه‌اي از مشبّهه شيعه است. آن‌ها اصحاب ابومحمد، يونس بن عبدالرحمن قمي از متکلمين اماميه‌ هستند.[١٩٧]

در اين گزارش، يونس از مشبّهه شمرده شده است. بعضي نيز يونسيه را اصحاب يونس بن عون مي‌دانند.[١٩٨]

عبدالقادر بن طاهر بغدادي (٤٢٩ق) در كتاب خود، هنگامي‌که نام گروه‌ها و فرقه‌هاي شيعه را ذكر مي‌كند، مي‌نويسد:

از اين طايفه است يونسيِ كه به يونس بن عبدالرحمن قمي منسوب هستند.[١٩٩]

همين انتساب را سمعاني[٢٠٠] و شهرستاني[٢٠١] نيز نقل نموده‌اند. اتهامات ديگري که وجود دارد به عقايد پيروان فرقه يونسيِ، مربوط مي‌شود. در الفَرْق بين الفِرَق درباره عقايد يونسيه آمده است:

يونسيه در امامت بر کيش قطعيه هستند، يعني کساني که به مرگ موسي بن جعفر٧ قطع و يقين کردند .يونس درباره تشبيه افراط کرده و قائل بود حاملان عرش خداوند را حمل مي‌کنند و حال آن‌که خداوند از ايشان نيرومندتر است، هم‌چنان که کرسي را دو پايه‌اش حمل مي‌کند و حال آن‌که کرسي از دو پايه‌اش سنگين‌تر است. درباره اين‌که خداوند را بر عرش برمي‌دارند آيه gوَيحْمِلُ عَرْشَ رَبِّکَ فَوْقَهُمْ يوْمَئِذٍ ثَمَانِيةٌf؛[٢٠٢] (‌و در آن روز هشت فرشته، عرش پروردگارت را بر فراز همه آن‌ها


.[١٩٠] ر.ک: الفَرْق بين الفِرَق، ص ٧٨-٣٩.

[١٩٧]. خاندان نوبختي، ص٨٢.

[١٩٨]. ر.ک: الفَرْق بين الفِرَق، ص١٢٢.

[١٩٩]. همان، ص١٨٠.

[٢٠٠]. ر.ک: الأنساب، ج ٥، ص٧١١.

[٢٠١]. ر.ک: الملل و النحل، ج١، ص١٨٨.

[٢٠٢]. الحاقه، ١٧.