صحيح باشد، اين احتمال وجود دارد که روايات يونس ـ که در مکتب عقل‌گرايانه بغداد رشد يافته ـ از نظر اهل قم غلوآميز شمرده شده و سبب تضعيف او و نقل روايات نکوهشگر از جانب آنان شده است.

٢ـ اعتراض‌ها و گلايه‌هاي مکرر شيعيان در قالب‌هاي مختلف مانند ارسال نامه و پرسش از امامان : درباره عقايد يونس بن عبدالرحمن و نيز اتهاماتي که به وي زده مي‌شد، به‌خاطر بيان عقايدي فراتر از فهم و درک آن‌ها بود. فضل بن شاذان مي‌گويد:

ابوجعفر بصري که شخصي مورد اعتماد، فاضل و صالح بود، براي من نقل کرد که همراه يونس نزد امام رضا ٧ رفتم. يونس شکايت مي‌کرد از آن‌چه از برخي اصحاب به او مي‌رسيد. امام ٧ فرمود: با آن‌ها مدارا کن، عقلشان نمي‌رسد.[١٩٣]

نکته ديگري که در نپذيرفتن روايات نکوهش يونس مي‌توان گفت، سخن فضل بن شاذان از کساني است که يونس را سرزنش مي‌کردند. فضل، توبه احمد بن محمد بن عيسي و استغفارش را به‌خاطر حرف‌هايي که درباره يونس مي‌زد، روايت کرده و دليل آن را رؤيايي که ديده بود بيان کرده است.[١٩٤] فضل، درباره علي بن حديد هم که از نماز خواندن پشت سر يونس بن عبدالرحمن و اصحابش، نهي کرده بود، مي‌گويد:

[علي بن حديد] در نهان به يونس و هشام رغبت نشان مي‌داد.[١٩٥]

بنابراين برخي افرادي که با وي دشمني مي‌کردند از راهي که پيش گرفته بودند، منصرف شدند.

عقل‌گرايانه بودن، فراتر از فهم ديگران و غلوآميز پنداشتن روايات يونس دلايلي است که بسياري از اصحاب روايات يونس را نمي‌پذيرفتند. بعضي از رجاليان شيعي مانند مرحوم کشّي و مرحوم خويي، روايات نکوهش او را رد کرده‌اند.

٢ـ٤. فرقه يونسيه

گروهي از اهل تسنّن، فرقه‌هايي را به شيعه نسبت مي‌دهند که نه شيعه آن‌ها را مي‌شناسد و نه دليلي بر آن وجود دارد. فِرقي مانند: هشاميه، زُراريه، يونسيه و شيطانيه که به ترتيب به

[١٩٣]. رجال‌ الكشي، ص٤٨٨.

[١٩٤] . همان، ص٤٩٦.

[١٩٥]. همان، ص٤٩٦.