مَثَل کساني که [عمل به] تورات بر آنان بار شد [و بدان مکلّف گرديدند] آن‌گاه آن را به کار نبستند، همچون مَثَل خري است که کتاب‌هايي را بر پشت مي‌کشد. [وه!] چه زشت است وصف آن قومي که آيات خدا را به دروغ گرفتند و خدا مردم ستمگر را راه نمي‌نمايد.

دکتر محمد اديب در جلد سوم کتابش مي‌گويد:

با اين‌که ربا در دين يهود حرام بود، اما نزد آنان يک اصل اقتصادي محسوب مي‌شد که به‌وسيله آن بر اقتصاد جزيرة‌العرب سيطره يافتند. همين تخلّف، از زمينه‌هاي لعن آنان و غضب بر ايشان بود.[٦١]

نويسنده «معالم قرآنيه في البناء» ذيل آيه ]وَ أُوحِيَ إِلَيَّ هذَا الْقُرْآنُ لِأُنْذِرَكُمْ بِهِ وَ مَنْ بَلَغَ[[٦٢] مي‌گويد:

بر اساس اين آيه، مدلولات قرآن کريم براي همه زمان‌ها، مکان‌ها و افراد است و ذکر جريان‌هاي گذشته يهود براي درس گرفتن مسلمانان در برخورد با اينان است.[٦٣]

او با اين بيان، نتيجه‌اي کلي از موضوع يهود در قرآن مي‌گيرد. محمد اديب با صراحت درباره يهودِ عصر حاضر اظهارنظر مي‌کند، اما درصدد تفسير کامل موضوع يهود در قرآن برنمي‌آيد؛ بلکه پس از بيان همين مقدار از مطالب، به سراغ موضوع ديگري مي‌رود. اين، روش او در همه كتاب است.

٣. تأثيرپذيري «معالم قرآنيه» از «في ظلال»

مقايسه مطالب و نوع گويش «معالم» و «في ظلال» نشان مي‌دهد که نويسنده معالم، تحت تأثير آثار سيد قطب بوده است. او در مقدمه تفسيرش، قرآن را هادي به‌سوي همه راه‌هاي مورد نياز انسان در هر زمان و مکاني دانسته و اشاره مي‌کند که اين سخن را از «في ظلال» گرفته است. سيد قطب هم در «في ظلال» قرآن را منهجي کامل براي زندگي مي‌شمرد.[٦٤] سيد قطب بر

[٦١]. ص٤٠٢.

[٦٢]. و اين قرآن به من وحي شده تا به‌وسيله آن، شما و هر کس را [که اين پيام به او] برسد هشدار دَهَم. (الانعام، ١٨).

[٦٣]. ج٢، ص٤١١.

[٦٤]. ص٦٣٤. [همه آدرس‌هاي في ظلال از کتاب التفسير الموضوعي في ظلال القرآن است که تحقيق و تهذيب في ظلال است.]