آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٧١ - گناه، موجب سنگینی و کسالت و کدورت

میگیرد.

و لهذا در قرآن به گناه میگوید وِزْر، یعنی بار:«لِیحْمِلوا اوْزارَهُمْ» [١] این بارهای سنگینشان را باید در روز قیامت به دوش خود حمل کنند؛ و تعبیرات دیگری از این قبیل.

یکی از تعبیرات، خود همین «ذنب» است که از ماده «ذَنَب» است. ذَنَب یعنی دُم. هر گناهی گویی یک دُم برای انسان درست میکند، یعنی برای انسان دنباله درست میکند. این باز اشاره به جنبه دیگری است که چگونه گناهان، انسان را سنگین میکند و جلوی تحرک انسان را میگیرد. کار خیر به انسان نیرو میدهد. در مقام تشبیه به بدن مثال میزنیم (البته مربوط به روح است). انسان بدنی دارد فرض کنید شصت کیلو؛ نیرویی هم دارد که با همین بدن میتواند با سرعتِ چقدر بدود، با همین بدن میتواند چقدر کوهنوردی کند. یک وقت چیزی بر نیروی بدنیاش میافزاید، قهراً بر قدرت دویدن و تحرکش میافزاید؛ و یک چیز ممکن است بر عکس از نیروی بدنی او بکاهد از باب اینکه بر وزن بدن میافزاید؛ مثل اینکه باری را روی دوشش بگذارند، بگویند این شش کیلو بار همیشه روی دوش تو باشد.

اثیم از این [گونه] لغات است. اثیم از ماده اثم است. به گناه از آن جهت «اثم» میگویند که اثری روی قلب انسان میگذارد و قلب انسان را کدر و زنگزده میکند.

در آن آیه است:«تَعاوَنوا عَلَی الْبِرِّ وَ التَّقْوی وَ لا تَعاوَنوا عَلَی الْاثْمِ وَ الْعُدْوانِ» [٢] تعاون بر اثم نداشته باشید.

مکرر این حدیث را خواندهایم که بعد از نزول این آیه مردی به نام

[١]. نحل/ ٢٥.

[٢]. مائده/ ٢.