تنبيه بدنى كودكان - حسينى خواه، سيدجواد - الصفحة ٣٨ - مبحث يكم مفهوم شناسى كودك
اين اختلاف در مورد پايان كودكى، در مسائل خاصّ ديگرى نيز وجود دارد. موارد زير از جمله آنها است:
الف: بر اساس مادّه ٢ قانون خدمت وظيفه عمومى مصوّب ٢٩/ ٧/ ١٣٦٣، هر فرد ذكور ايرانى از اوّل فروردين ماه سالى كه طى آن وارد سنّ ١٩ سالگى مىشود، مشمول مقرّرات خدمت وظيفه عمومى خواهد شد.
ب: بر طبق مادّه ٧٩ قانون كار جمهورى اسلامى ايران مصوّب ١٣٦٩، بكار گماردن افراد كمتر از ١٥ سال تمام ممنوع است.
ج: مطابق با بند الف مادّه ١٤ قانون استخدام كشورى مصوّب ٣١/ ٥/ ١٣٤٥ نيز براى ورود به خدمت رسمى، حدّاقل داشتن ١٨ سال تمام ضرورى است.
د: در امور سياسى نيز حقّ رأى دادن در انتخابات نمايندگان مجلس شوراى اسلامى و رياست جمهورى ورود به سنّ ١٦ سالگى است. [١] مغايرتهاى قانونى فوق اين نكته را روشن مىسازد كه در قوانين ايران هنوز سنّ واحدى براى تشخيص «كودك» وجود ندارد با اينكه در فقه اماميّه بر اساس نظر مشهور فقها، سنّ بلوغ مشخّص شده است.
تعريف مفهوم كودك براى تدوينكنندگان كنوانسيون ١٩٨٩ حقوق كودك نيز به حدّى مهم بوده كه اولين مادّه كنوانسيون را به اين مسأله اختصاص دادهاند. در مادّه يك اين كنوانسيون آمده است:
«كودك، يعنى هر انسان زير هيجده سال، مگر اينكه بر طبق قانون قابل اجرا در مورد كودك، سنّ بلوغ كمتر باشد.» [٢] به نظر مىرسد با توجّه به استثناى ياد شده در ماده، در نهايت كنوانسيون سنّ ١٨ سال را صرفاً به عنوان يك معيار احتمالى مطرح كرده است؛ چرا كه خود كنوانسيون
[١]. موضوع بند ٢ مادّه ٢٩ قانون انتخابات مجلس شوراى اسلامى مصوب ٩/ ١٢/ ١٣٦٢ و بند ٢ مادّه ٣٦ قانون انتخابات رياست جمهورى مصوب ٥/ ٤/ ١٣٦٤.
[٢]
. U. N. Convention on the Rights of the Child, Nov.,, G. A. Res./, U. N. GAOR, th Sess., Supp. No.( A// ); U. N. Doc. A/ RES//) (; Article.