احكام عمومى عقود و قراردادها - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٥٠ - ٣- امور ناپسند و مكروه در عرصه كسب روزى
نه از فريب خبرى هست و نه از تقلّب. چهبسا بزرگداشت اداى حقّ پيمانه، به مفهومى فراتر از بزرگداشت حقوق مردم دلالت مىكند، چرا كه در زمره احترام به قوانين اجتماعى و عدم مخالفت با آنها بر مبناى مصلحتى شخصى به شمار مىرود. از سويى احترام به حقوق و پايبندى به موازين آن، به صورت فطرى و اجتماعى، امرى نيكو شمرده مىشود، و همچنين برترين فرجام فردى و اجتماعى، به شمار مىرود. چه، در صورت حاكميّت فضاى تقلّب در يك جامعه، آن جامعه دچار فاجعهاى مىشود كه رهايى از آن ناممكن مىنمايد، از سوى ديگر فرد متجاوز به حقوق ديگران در چنين فضايى مىبايست از به تاراج رفتن حقوق خود نيز بيمناك باشد.
٣- خداوند همچنين مىفرمايد:
وَإِلَى مَدْيَنَ أَخَاهُمْ شُعَيْباً قَالَ يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُم مِن إِلهٍ غَيْرُهُ وَلَا تَنْقُصُوا الْمِكْيَالَ وَالْمِيزَانَ إِنِّي أَرَاكُم بِخَيْرٍ وَإِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ مُحِيطٍ* وَيَا قَوْمِ أَوْفُوا الْمِكْيَالَ وَالْمِيزَانَ بِالْقِسْطِ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْيَاءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ [١].
«و بسوى (مدين) برادرشان شعيب را (فرستاديم)، گفت: اى قوم من خدا را پرستش كنيد، كه جز او، معبود ديگرى براى شما نيست پيمانه و وزن را كم نكنيد (و دست به كمفروشى نزنيد) من (هم اكنون) شما را در نعمت مىبينم، (ولى) از عذاب روز فراگير، بر شما بيمناكم* و اى قوم من پيمانه و وزن را با عدالت، تمام دهيد و بر اشياء (و اجناس) مردم، عيب نگذاريد،
[١] - سوره هود، آيات ٨٤ و ٨٥.