احكام عمومى عقود و قراردادها - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ١٠٥ - ٢- حدود قرارداد (حرمت ربا- برجستهترين نمونه)
حديث شريف
از ديدگاه اسلام، قراردادها يك تبادل تجارى محض، بدون توجّه به نتايج حاصل از آنها، نيستند. چه شريعت اسلام برپايى عدل و انصاف و جلوگيرى از ستم را به عنوان هدف آشكار انعقاد قراردادها، بگونهاى فراگير، بيان مىكند.
روايات و احاديث بسيارى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و اهلبيت ايشان عليهم السلام براين امر دلالت مىكنند. از همين رو اگر قراردادها به ابزارى براى بهرهكشى، دزدى، ستم، به يغما بردن كوششها و دارائيهاى ديگران و يا زيان رساندن به ديگران بدل شوند، همچون قراردادهاى ربوى، قراردادهاى مبتنى بر فريب كارى، احتكار، زيان رساندن به ديگران و قراردادهاى ديگرى از اين دست، آن قراردادها مشروعيّت خود را از دست مىدهند و احكام شرعى قراردادها، همچون لزوم پايبندى به قرارداد ويا وجوب التزام به مفاد آن و يا پيروى كامل از جزئيّات قرارداد، بر آنها مترتّب نمىشود. حال به نمونههايى از اين احاديث توجّه كنيد:
١- از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله روايت شده كه فرمودند:
«شرّ المكاسب كسب الربا» [١].
«بدترين مال اندوزيها، مال اندوزى از راه رباخوارى مىباشد.»
٢- امام باقر عليه السلام مىفرمايد:
[١] - وسائل الشّيعة، ج ١٢، ص ٤٢٦، ح ١٣.