ى‌
كى از اركان اجتهاد است و از همان زمان معصومان، اين علم، مورد توجه ياران امام ما بوده و حسن محبوب (١٥٠-٢٢٤) كه از ياران امام كاظم (عليه السلا) و حضرت رضا است، كتابى به نام «المشيخهء» نگاشته و در اختيار محدثان آن زمان قرار داده است و پيوسته اين علم، از زمان امامان تا به امروز راه تكامل خود را پيموده و طبق نقل محقق خبير شيخ آغا بزرگ طهرانى در كتاب «مصطفى المقال» قريب (٥٠٠) اثر رجالى به صورت‌هاى مختلف از جانب علماى شيعه نوشته شده است.
دانشمندان رجالى، در تنظيم مطالب اين علم، يكى از دو راه را پيموده‌اند:
١. نگارش اسامى رواهء، با ذكر خصوصيّات، به صورت الفبائى كه با همزه آغاز مى‌شود و در ياء پايان مى‌پذيرد در اين گونه نگارش، فقط انسان راويان و خصوصيات آن‌ها را مى‌شناسد ولى طبقهء او در حديث و اين كه در چه قرنى مى‌زيسته و از چه كسانى نقل روايت كرده و چه كسانى ازز او نقل روايت نموده‌اند، به روشنى شناخته نمى‌شود و اگر هم در كتاب‌هاى رجالى به مشايخ راوى و تلاميذ او اشاره‌اى مى‌شود حالت فرعى دارد از اين جهت گروهى راه دوم را پيموده‌اند كه هم اكنون تذكر مى‌دهيم:
٢. نگارش رجال به صورت طبقات در اين شيوه رجال به صورت طبقات نوشته مى‌شوند يعنى هر نسل از راويان به عنوان يك طبقه مورد بررسى قرار مى‌گيرد و مرحوم شيخ طوسى در تنظيم طبقات محور را خود امامان قرار داده و راويان از پيامبر را در طبقه اول، راويان از اميرالمؤمنان را در طبقه دوم و همچنين تا زمان خود به رشته تحرير كشيده است.