علتهای دیگر هم در کار است . یکی از چیزهائیکه موجب اعراض و تنفر مردم از خدا و دین و همه‌ معنویات می‌شود آلوده بودن محیط و غرق شدن افراد در شهوت پرستی و هوا پرستی است ، محیط آلوده همواره موجبات و تحریک شهوات و تن پروری و حیوان صفتی را فراهم می‌کند . بدیهی است که غرق شدن در شهوات پست‌ حیوانی با هرگونه احساس تعالی اعم از تعالی مذهبی یا اخلاقی یا علمی یا هنری منافات دارد . همه آنها را میمیراند . آدم شهوت پرست نه تنها نمی‌تواند احساسات عالی مذهبی را در خود بپروراند ، احساس عزت و شرافت‌ و سیادت را نیز از دست می‌دهد ، احساس شهامت و شجاعت و فداکاری را نیز فراموش می‌کند ، آنکه اسیر شهوات است جاذبه‌های معنوی اعم از دینی و اخلاقی و علمی و هنری کمتر در او تأثیر دارد . لهذا اقوام و ملتهائی که‌ تصمیم می‌گیرند روح مذهب و اخلاق و شهامت و شجاعت و مردانگی را در ملتی‌ دیگر بکشند وسائل عیاشی و شهوترانی و سرگرمیهای نفسانی آنها را فراهم و تکمیل می‌کنند . در تاریخ اندلس اسلامی یعنی اسپانیای فعلی می‌خوانیم که نقشه‌ای که‌ مسیحیان برای تصرف اندلس و بیرون کشیدن آن از دست مسلمین کشیدند این‌ بود که بصورت دوستی و خدمت وسائل عیاشی برای آنها فراهم کردند . باغها و بوستانها وقف ساختن شراب و نوشانیدن مسلمین شد ، دختران زیبا و طناز در خیابانها بدلربائی و عاشق سازی پرداختند . سرگرمیهای شهوانی از هر جهت فراهم شد و روح ایمان و جوانمردی مرد .