پس از این جریان بود که توانستند مسلمانان را بیدرنگ از دم تیغ‌ بگذرانند . استعمار غرب نیز این برنامه را در قرون اخیر بصورت دقیقی در کشورهای‌ اسلامی اجرا کرد . بهر حال غرق شدن در شهوات حیوانی عامل دیگری است برای‌ اینکه تعالی دینی در وجود بشر ضعیف و احیانا منفور گردد . در زبان دین این مطلب اینطور بیان شده که وقتی دلها را کدورت و تیرگی‌ و قساوت می‌گیرد . نور ایمان در دلها راه نمی‌یابد . " « ان الله لا یهدی القوم الفاسقین »" . یکی دیگر از موجبات اعراض و روگرداندن از دین جنگ و ستیزی است که‌ برخی از داعیان و مبلغان دینی بیخرد میان دین و سایر غرائز فطری و طبیعی‌ بشر ایجاد می‌کنند و دین را بجای اینکه مصلح و تعدیل کننده غرایز دیگر معرفی کنند آنرا ضد و منافی و دشمن سایر فطریات بشر معرفی می‌کنند . این مطلب احتیاج بتوضیح دارد . بشر فطریات زیادی دارد . در سرشت بشر تمایل به بسیار چیزها نهاده شده است . همه این تمایلات مربوط باموری‌ است که بشر در سیر تکاملی خود به آنها احتیاج دارد . یعنی هیچ تمایل‌ بیهوده و لغوی که احتیاج به کشتن و میراندن داشته باشد در وجود بشر نهاده‌ نشده است . همچنانکه هیچ عضو لغو و بیهوده‌ای در بدن بشر خلق نشده است . در سرشت انسان تمایلات زیادی هست از آن جمله است تمایل به ثروت ، تمایل به محبوبیت اجتماعی ، تمایل بعلم و