پنجاه درس اصول عقايد براى جوانان - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩٥

پوست تن او، و حتّى زمينى كه بر آن گناه يا ثواب كردند مى‌باشد: «اليوم نختم على افواههم و تكلمنا ايديهم و تشهد ارجلهم بما كانوا يكسبون»؛ [١] «امروز بر دهان آنها مهر مى‌نهيم و دست‌ها و پاهاى آنها كارهايى را كه انجام مى‌دادند بازگو مى‌كنند»!

«و قالوا لجلودهم لم شهدتم علينا قالوا انطقنا اللَّه الذى انطق كل شى‌ء»؛ [٢] «به پوست‌هاى تنشان مى‌گويند چرا بر ضد ما شهادت داديد؟ آنها مى‌گويند خدايى كه هر موجودى را به نطق آورده ما را به نطق آورده است» (تا حقايق را بازگو كنيم).

البته يك روز تصوّر اين مسائل مشكل بود، امّا با نمونه‌هايى كه با پيشرفت علوم، از ضبط صحنه‌ها و ضبط اصوات مشاهده مى‌كنيم ديگر جاى تعجّب نيست.

به هر حال گرچه درباره نعمت‌هاى جهان ديگر تنها شبحى از دور مى‌بينيم و به وسعت و اهميّت و ويژگى آن نمى‌توانيم واقف شويم امّا اين قدر مى‌دانيم كه نعمت‌هاى آن جهان- و همچنين كيفرهايش- هم جنبه جسمانى دارد هم روحانى، چرا كه معاد داراى هر دو جنبه است و طبعاً بايد پاداش و كيفر نيز دو بعدى باشد. يعنى همان گونه كه در بعد مادى و جسمانى مى‌فرمايد: «و بشر الذين آمنوا و عملوا الصالحات ان لهم جنات تجرى من تحتها الانهار ... و لهم فيها ازواج مطهرة و هم فيها خالدون»؛ [٣] «به كسانى كه ايمان آورده‌اند و عمل صالح انجام داده‌اند بشارت ده كه براى آنها باغ‌هايى از بهشت است كه نهرها از زير درختانش جارى است ... و همسرانى پاكيزه دارند و جاودانه در بهشت خواهند ماند».

[١]. سوره يس، آيه ٦٥

[٢]. سوره فصلت، آيه ٢١

[٣]. سوره بقره، آيه ٢٥