پنجاه درس اصول عقايد براى جوانان - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٣ - خاتميّت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم

رسول اللَّه و خاتم النبيّين»؛ [١] «پيامبر اسلام پدر هيچ يك از مردان شما نبود او تنها رسول خدا و خاتم انبيا است».

اين تعبير هنگامى گفته شد كه مسئله پسرخواندگى در ميان اعراب رواج داشت، آنها فردى را كه از پدر و مادر ديگرى بود به عنوان فرزند خود برمى‌گزيدند و همچون يك فرزند حقيقى داخل خانواده آنها مى‌شد، محرم بود، ارث مى‌برد و مانند آن.

امّا اسلام آمد و اين رسم جاهليّت را از بين برد و گفت: پسر خوانده‌ها هرگز مشمول قوانين حقوقى و شرعى فرزند حقيقى نيستند از جمله «زيد» كه پسر خوانده پيامبر اسلام بود و نيز فرزند پيامبر محسوب نمى‌شد، لذا مى‌گويد شما به جاى اين‌كه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم را پدر يكى از اين افراد معرّفى كنيد او را به دو وصف حقيقيش توصيف كنيد، يكى وصف «رسالت» و ديگرى «خاتميّت».

اين تعبير نشان مى‌دهد كه خاتميّت پيامبر اسلام همچون رسالتش براى همگان روشن و ثابت و مسلّم بود.

تنها سؤالى كه در اين جا باقى مى‌ماند اين است كه مفهوم حقيقى «خاتم» چيست؟

«خاتم» از ماده «ختم» به معنى پايان دهنده و چيزى را كه به وسيله آن كارى را پايان مى‌دهند مثلًا مهرى كه در پايان نامه مى‌زنند «خاتم» مى‌گويند، و اگر مى‌بينيم به انگشتر نيز «خاتم» گفته شده به خاطر اين است كه نگين انگشتر در آن عصر و زمان به جاى مهر اسم به كار مى‌رفته، و هر كس پاى نامه خود را با نگين انگشترش كه روى آن اسم يا نقشى كنده بود مهر مى‌كرد، و اصولًا نقش نگين‌

[١]. سوره احزاب، آيه ٤٠