فقه سازمانی - یوسفیان، نعمتالله - الصفحة ٥١ - استفاده شخصی از بیت المال
وقتش صرف چيزهايى كه مربوط به مصالح مسلمين است [شود، اگر چنين] نشود، مسؤوليت دارد اينها.
٥- بايد اشخاصى كه، مقاماتى كه هستند، ملاحظه كنند كه به اندازه ضرورت مشاور بگيرند، به اندازه ضرورت خدمتگزار بگيرند، نه به اندازه دلخواه و اين معنا را بايد همه ما بدانيم كه دلخواههاى ما آخر ندارد. [١]
استفاده شخصى از بيتالمال
استفاده شخصى از امكانات بيتالمال در اسلام بهشدّت نكوهش شده است. برخورد حضرت على ٧ با طلحه و زبير و خاموش كردن چراغ بيتالمال در اين زمينه آنچنان مشهور است كه زبانزد خاص و عام مىباشد. امام خمينى (ره) در اين باره مىفرمايد:
ما ... طالب يك همچنين حاكمى هستيم كه وقتى محاسبه حساب بيتالمال را نشسته است و مىكند، يك چراغ ... روشن بود ... يك كسى آمد آنجا با حضرت خواست بنشيند، صحبت ديگرى بكند، حضرت آن چراغ را خاموش كرد، فرمود كه: تا حالا من حساب بيتالمال را مىكردم، اين چراغ بيتالمال است، از مال بيتالمال براى خودش صرف مىكردم، حالا مىخواهى با من صحبت كنى و صحبت ديگرى است و ربطى به بيتالمال ندارد، خوب چراغش را چرا ما روشن كنيم؟ [٢]
حضرت امام (ره) خود نيز در ايّام زعامت و رهبرى امت اسلام با الگوپذيرى از سيره على ٧ نهايت اهتمام را در پاسدارى از اموال عمومى و بيتالمال مسلمانان داشت و ديگران را نيز از استفاده شخصى از امكانات بيتالمال نهى مىكرد. حجةالاسلام آشتيانى مىگويد:
[پس از شنيدن خبر شهادت حاج آقا مصطفى] خانواده امام قصد داشت از طريق تلفن منزل رهبر انقلاب با تهران تماس بگيرد، ليكن رهبر انقلاب حتى در اين موقعيت كه فرزند خود را از دست داده بود صريحاً به خانوادهاش فرمود:
[١] . صحيفۀ نور، ج ١٩، ص ٢٢٣-٢٢٤
[٢] . همان، ج ٢، ص ٢١٦