ضرورت استقلال فكرى‌ تعدد مكاتب، مرزبندى كشورها و فراوانى ملّتها- صرف‌نظر از حق يا باطل بودن آنها- چيزى جز نتيجه استقلال آنها نيست كه آن هم از استقلال فكرى آنها سرچشمه گرفته است.
اسلام و مسلمانان نيز به همان دليل كه با مذاهب و ملل ديگر تفاوت ماهوى دارند، تولّدشان توأم با استقلال بوده و وجودشان با آن تداوم مى‌يابد. از اين رو، قرآن مجيد با صراحت به پيامبرصلى الله عليه و آله گوشزد مى‌كند كه به هيچ عنوان نبايد روحيه آزادگى و استقلال خويش را از كف بدهد و پيرو ديگران بشود:
«... وَ لَئِنِ اتَّبَعْتَ اهْواءَهُمْ مِنْ بَعْدِ ما جاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ انَّكَ اذاً لَمِنَ الظَّالِمينَ» «١» اگر- پس از دانشى كه (از سوى خدا) دريافت كرده‌اى- از هوسهاى آنان پيروى كنى؛ در اين صورت، بدون شك در زمره ستمگران خواهى بود.
همچنين به عموم مردم مى‌فرمايد:
«... وَ لا تَتَّبِعُوا اهْواءَ قَوْمٍ قَدْ ضَلُّوا مِنْ قَبْلُ وَ اضَلُّوا كَثيراً وَ ضَلُّوا عَنْ سَواءِ السَّبيلِ» «٢» از هوسهاى جمعيتى كه پيشتر گمراه شدند و ديگران را گمراه كردند و از راه راست منحرف گشتند، پيروى نكنيد.
رهبران و پيروان واقعى اسلام، در هر شرايطى، موظّفند از انديشه ناب توحيدى- كه غنى و پربار است و هيچ نيازى به ديگران ندارد- پيروى كنند و ضمن ترويج و تبليغ آن، دستخوش عقايد و نظريات بيمارِ زورمداران و جهانخواران زرپرست نگردند و با شعارها و شگردهاى پوشالى آنان، صحنه‌هاى سياسى و ميدانهاى مبارزه را ترك نكنند و با اتّكاى به خداوند از هيچ قدرتى نهراسند. قرآن مجيد به رهبر عزيز اسلام و مسلمانان رهنمود مى‌دهد كه نخست، با صلابت و آزاد منشى، انديشه صائب و ناب توحيدى را اعلام دارند: