و در جريان «غدير خم» پس از آن كه اميرمؤمنان عليه‌السلام را به عنوان خليفه و جانشين خويش به مردم معرفى كرد، دست او را بلند كرد و درباره‌اش چنين دعا نمود:
«الَّلهُمَّ والِ مَنْ والاهُ وَ عادِ مَنْ عاداهُ وَانْصُرْ مَنْ نَصَرهُ وَاخْذُلْ مَنْ خَذَلَهُ» «١» خدايا هر كس على را دوست بدارد، دوست بدار و دشمن دشمنش باش، ياور او را يارى فرما و مخالفش را نابود كن.
گسسترده تولّى و تبرّى‌ اصل تولّى و تبرّى بايد بر سراسر افكار و كردار فردى و اجتماعى مسلمانان سايه افكند و هر انديشه و عملى را كه به نحوى با آن ارتباط پيدا مى‌كند، تحت پوشش گيرد؛ به اين بيان:
اصلى‌ترين مسأله‌اى كه محور تولّى و تبرّى قرار مى‌گيرد، «توحيد» و «شرك» است و كمترين مسامحه‌اى در وابستگى به آن و گسستگى از اين، روا نيست. اين مطلب با صراحت و تأكيد هر چه بيشتر در سوره «كافرون» تبيين شده است و قرآن مجيد، حضرت ابراهيم (ع) و همراهان او را با چنين تفكّرى به عنوان اسوه‌هاى برائت و ولايت، معرفى مى‌كند:
«قَدْ كانَتْ لَكُمْ اسْوَةٌ حَسَنَةٌ فى‌ ابْراهيمَ وَالَّذينَ مَعَهُ اذْقالُوا لِقَوْمِهِمْ انَّا بُرَءاؤُا مِنْكُمْ وَ مِمَّا تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ...» «٢» در ابراهيم و همراهان او براى شما الگوى نيكويى است؛ چون به مردم (زمان) خويش گفتند.
ما از شما و آنچه جز خدا مى‌پرستيد، بيزاريم.
از آنجا كه عملكرد انسان تابع عقيده اوست. مسلمان بر اساس عقيده «توحيدى» و نامسلمان بر مبناى عقيده شرك‌آلود رفتار مى‌كند و هر يك از كردار ديگرى نيز بيزار است:
«وَ انْ كَذَّبُوكَ فَقُلْ لى‌ عَمَلى‌ وَ لَكُمْ عَمَلُكُم انْتُمْ بَريئُونَ مِمَّا اعْمَلُ وَ انَا بَرى‌ءٌ مِمَّا