اخلاق سياسى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٤٩
باشد و اين حقّى است كه اسلام برعهده او نهاده است؛ امير مؤمنان صلواتاللّه عليه فرمود:
«ايُّهَاالنَّاسُ انَّ لى عَلَيْكُمْ حَقّاً وَ لَكُمْ عَلَىَّ حَقٌّ؛ فَامَّا حَقُّكُمْ عَلَىَّ فَالنَّصيحَةُ لَكُمْ وَ ... امَّا حَقّى عَلَيْكُمْ فَالْوَفاءُ بِالْبَيْعَةِ وَالنَّصيحَةُ فىِالمَشْهَدِ وَالْمَغيبِ ...» «١» مردم! من برعهده شما حقّى دارم و شما نيز برگردن من حقى داريد؛ اما حق شما بر من، خيرخواهى براى شماست ... اما حق من بر شما، وفادارى به بيعت و خيرخواهى در حضور و غياب است.
لازمه خيرخواهى اين است كه مردم، همه كارهاى دولت و مسؤولان را زير نظرداشته باشند و با صفا و صميميت با آنان همكارى كنند؛ كارهاى خوبشان را سپاس گويند و ارج گذارند و اشتباهاتشان را با سخنى استوار گوشزد نمايند و از ارائه نظرات اصلاحى خويش دريغ نورزند. جامعهاى كه مردم و مسؤولان آن، نيك سيرت و خيرانديش باشند، راهسعادت را مىپويد و بهشت برين در انتظار اوست، چنان كه رسول خدا صلّىالله عليه وآله فرمود:
«مَنْ يَضْمَنُ لى خَمْساً اضْمَنُ لَهُالْجَنَّةَ ... النَّصيحَةُ لِلَّه عَزَّوَجَلَّ وَالنَّصيحَةُ لِرَسُولِهِوَالنَّصيحَةُ لِكِتابِاللَّهِ وَالنَّصيحَةُ لِدينِ اللَّهِ وَ النَّصيحَةُ لِجَماعَةِ الْمُسْلِمينَ» «٢» هر كس (انجام) پنج چيز را براى من تضمين كند، من بهشت را برايش تضمين مىكنم:
خيرخواهى براى خداى بزرگ، خيرخواهى براى پيامبرش، خيرخواهى براى كتاب خدا، خيرخواهى براى دين خدا و خيرخواهى براى همه مردم.
ويژگيهاى ناصح همان طور كه گذشت، نصيحت و خيرخواهى، مقام ارجمندى است كه در مرحله