در ايامى كه خود را مهياى تدوين مطالب «ويژه نامه موعود» مى ساختيم رخصت يافتيم تا در گفتگويى صميمانه از محضر حضرت آية الله خزعلى بخواهيم تا براى خوانندگان موعود از مفهوم و مصداق عدل و ظلم در نسبت با موضوع ظهور امام عصر، عليه السلام، سخن بگويند. متن حاضر، محصول درخواست ما و اجابت آن بزرگوار است.

موعود: در روايات وارد شده، كه با ظهور حضرت صاحب الزمان، عليه السلام، جهان از عدل و داد پر مى شود، چنانكه از ظلم و جور پرشده بود. مفهوم «ظلم» و «عدل» را در نسبت با موضوع ظهور بيان بفرماييد.

آيت الله خزعلى: بسم الله الرحمن الرحيم.

همه انسانها بر فطرت توحيد سرشته شده اند و مفاهيم اخلاقى نيز جزء خصلت آنهاست. چنانكه در قرآن آمده:

«فَأَلْهَمَهافُجُورَها وَ تَقْواها ...»[١]

مفاهيم اخلاقى و از جمله قسط و عدل، كششى فطرى و روانى در انسان دارند. در ميان همه مفاهيم، قسط وعدل در راس واقع شده اند و به عبارتى تامين كننده ساير مفاهيم و مسايل اخلاقى اند.

«قسط و عدل» بدين معناست كه خوراك لازم براى آنچه در جسم و جان انسان به وديعه نهاده شده، تامين شود. حال چه من روستازاده باشم و چه شهرنشين، چه در منطقه اى دوردست ساكن باشم و چه در مركز كشور. من يك بشر هستم، آن فرد هم يك بشر است و همه بشرند. همه بايد از حيث معنوى و ارزشى تغذيه شوند. چنانچه اين امر حاصل شد بشر به سير تكاملى خودش ادامه مى دهد و به هدف خلقت مى رسد. اما، اگر اين امر حاصل نشد، قهرا به صورت طبيعى بسان يك غده سرطانى، ساير اعضا را هم مريض مى كند و از بين مى برد. تنها عضو بيمار در رنج نيست. ساير اعضا هم در رنج مى افتند. آنكه در اثر بيمارى از ارزش و خوراك معنوى لازم محروم مى ماند از رشد و تكامل محروم مانده است. ناگزير بايد كسى بيايد و همه آنچه را كه بشر براى رشد احتياج دارد تامين كند. در اين مواقع ذهن ما بسرعت متوجه غذا و پوشاك و مسكن مى شود. بايد گفت كه اينها همه مهم هستند، اما، تامين خير، فهم خوب، درك عالى، شناخت موقعيت انسان در عالم خلقت و اينكه ارتباطش در هستى با كيست و ابزارى كه براى اين امر خلق شده چگونه است و مسايلى از اين قبيل همه براى رشد بشر لازم است. يك عدل و قسط همه جانبه و فراگير لازم است تا فكر ما،