رساله توضيح المسائل - ط امير العلم - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٣١١ - زكات گندم و جو و خرما و كشمش
بميرد، بايد مقدار زكات را از مال او بدهند. ولى اگر پيش از واجب شدن زكات بميرد، هر يك از ورثه كه سهم او باندازه نصاب است، بايد زكات سهم خود را بدهد.
مسأله ١٢٧٧: كسى كه از طرف مجتهد جامع الشرائط مأمور جمعآورى زكات است موقع خرمن كه گندم و جو را از كاه جدا مىكنند و بعد از كشمش شدن انگور و تمر شدن رطب مىتواند زكات را مطالبه كند. و اگر مالك ندهد و چيزى كه زكات آن واجب شده، از بين برود بايد عوض آن را بدهد.
مسأله ١٢٧٨: اگر بعد از مالك شدن درخت خرما و انگور يا زراعت گندم و جو زكات آنها واجب شود، مثلًا خرما در ملك او زرد يا سرخ شود، بايد زكات آن را بدهد.
مسأله ١٢٧٩: اگر بعد از آنكه زكات گندم و جو و خرما و انگور واجب شد زراعت و درخت را بفروشد، بايد فروشنده زكات آنها را بدهد.
مسأله ١٢٨٠: اگر انسان گندم يا جو يا خرما يا انگور را بخرد و بداند كه فروشنده زكات آن را داده، يا شك كند كه داده يا نه، چيزى بر او واجب نيست. و اگر بداند كه زكات آن را نداده چنانچه مجتهد جامع الشرائط معامله مقدارى را كه بايد از بابت زكات داده شود، اجازه ندهد معامله آن مقدار باطل است. و مجتهد جامع الشرائط مىتواند آن مقدار را از خريدار بگيرد، و اگر معامله مقدار زكات را اجازه دهد معامله صحيح است و خريدار بايد قيمت آن مقدار را به مجتهد جامع الشرائط بدهد، و در صورتى كه قيمت آن مقدار را بفروشنده داده باشد، ميتواند از او پس بگيرد.
مسأله ١٢٨١: اگر وزن گندم و جو و خرما و كشمش موقعى كه تر است به ٢٨٨ من، ٤٥ مثقال كم برسد و بعد از خشك شدن كمتر از اين مقدار شود، زكات آن واجب نيست.
مسأله ١٢٨٢: خرمايى كه تازه آن را مىخورند و اگر بماند خيلى كم مىشود چنانچه مقدارى باشد كه وزن خشك آن به ٢٨٨ من، ٤٥ مثقال كم برسد، زكات آن واجب است.
مسأله ١٢٨٣: گندم و جو و خرما و كشمشى كه زكات آنها را داده اگر چند سال هم نزد او بماند زكات ندارد.
مسأله ١٢٨٤: اگر گندم و جو و خرما و انگور از آب باران يا نهر مشروب شود يا مثل زراعتهاى مصر از رطوبت زمين استفاده كند زكات آن ده يك (١١٠) است، و اگر با دلو و