(٤)مى‌يابيم- و چنان كه در همين جا نيز گاهى مساوى ١ مثلا مى‌بينيم- چنان كه اگر ما و مدركات چهارگانه ما- در روى يك خط مستقيم قرار بگيريم- همان وضع پيش مى‌آيد- و نظير اين بيان كه در مى‌گويند- حقيقت اينست كه طرفداران ماترياليسم ديالكتيك - مسئله تكامل حقيقت- يا تغيير تكاملى مفاهيم را كه پايه اساسى- منطق ديالكتيك- و مهمترين سنگر حمله آنان به منطق قديم است- از راههاى مختلفى بيان مى‌كنند كه با هم فرق مى‌كند- و خودشان اين راهها را از يكديگر تفكيك نمى‌كنند- شايد تعمد دارند كه براى گم كردن راه- چند پهلو مقصود خود را ادا كنند- و بسا هست براى خواننده- مقالاتشان ابتداء توليد تحير نمايد- .

ما براى اينكه خوانندگان محترم- ارزش واقعى فلسفه مادى- و منطق ديالكتيك را بهتر دريابند- تمام راههاى مختلف اثبات تكامل مفاهيم را- تفكيك كرده و جدا جدا بيان مى‌كنيم- و به پاسخ آنها مى‌پردازيم

راههاى اثبات تكامل حقيقت در نظر طرفداران ماترياليسم
ديالكتيك

طرفداران ماترياليسم ديالكتيك - نظريه تكامل حقيقت را- نه تنها يك نظريه صحيح معرفى مى‌كنند- بلكه مدعى هستند يگانه متود و اسلوب صحيح تفكر- همان اسلوب منطق ديالكتيك است- و مهمترين اساس اسلوب منطق ديالكتيك- اصل تكامل حقيقت تغيير تكاملى مفهومات است- .

طرفداران ماترياليسم ديالكتيك - طرز تفكر ماديين قبل از ماركس و انگلس را- كه بر اين اساس نبوده- متافيزيكى يعنى واقعا غلط مى‌دانند- .

اين دانشمندان تكامل حقيقت را- از راههاى مختلف اثبات مى‌كنند- اينك بيان آن راهها- راه اول فكر خاصيت مخصوص ماده مغز است- و بنا بر اين جزئى از طبيعت است- تمام اجزاء طبيعت- در تحت تاثير عوامل مختلف دائما تغيير مى‌كنند- و نمى‌توانند يك آن ساكن و يكسان و بى‌حركت بمانند- پس مغز نيز با همه محتويات خود- افكار و ادراكات در تغيير است- و نمى‌تواند ساكن و بى‌حركت بماند- .

طبيعت همواره در تغييرات خود تكامل پيدا مى‌كند- پس مفاهيم ذهنى نيز كه در ماده مغز- جايگزين هستند در تكامل هستند- .