اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٤٠١ - پیشگفتار
پیشگفتار
دستیابی بشر به نفت خام به هزاران سال پیش باز می گردد. اما قریب یک قرن قبل بود که بشر توانست
با حفر چاه در آمریکای شمالی به میزان وسیع به نفت خام دسترسی پیدا کند. از آن پس بود که این منبع
انرژی جای خویش را به تدریج در صنعت باز کرد. صنعت نفت همگام با دیگر صنایع گسترش پیدا کرد و
امکان اکتشاف و استخراج و پالایش نفت را در مقیاسهای بسیار بزرگ فراهم ساخت. به دلیل نیاز بشر به
یک منبع ارزان و فراوان انرژی، جریان نفت اکنون به مثابه رگ حیات صنایع درآمده است. با توسعه صنایع
جنبی نفت نظیر پتروشیمی در چند دهه اخیر، بر اهمیت نقش نفت افزوده شد و مکانی را نیز به عنوان مواد
اولیه بعضی صنایع پیدا نمود.
فرآورده های این گونه صنایع که انواع پلمیرها و مواد پلاستیک می باشند، به دلیل قیمت تمام شده پایین
و سهولت کاربرد صنعتی، مورد استفاده فراوانی پیدا کرده اند. از طرفی سرعت رشد صنعت و دانش شیمی
پلیمر، روزبه روز کاربرد این نوع مواد را متنوع تر ساخته و اهمیت آنها فزونی می بخشد. به این دلایل است
که مصرف نفت به عنوان سوخت، یکی از بدترین انواع کاربرد آن به شمار می رود.
علیرغم تلاش وسیع و سرمایه گذاریهای فراوانی که تاکنون توسط کشورهای صنعتی در جهت یافتن
جانشینی دیگر برای انرژی صورت پذیرفته است، در این زمینه هنوز موفقیت چشمگیری به دست نیامده
است.
کاربرد انرژی هسته ای به دلیل نیاز به سرمایه هنگفت و تجهیزات سنگین، محدودیتهای بسیاری را در
بردارد و نقش این نوع انرژی آن چنان با اهمیت نیست. قابل ذکر است که در سال ١٩٧٥، ٨/٦٥ درصد
مصرف انرژی جهان از نفت و گاز و ٧/٢٦ درصد از زغال سنگ تأمین می شد، در حالی که سهم سایر
انرژیها (از جمله انرژی هسته ای) فقط ٥/٧ درصد بود. به هر صورت نفت، نقش خویش را به عنوان اولین
منبع انرژی حفظ نموده و برای سالهای نه چندان نزدیک آینده هم، یقینا حفظ خواهد نمود.
اگر از نقطه نظر اقتصادی نیز به موضوع نگاه کنیم، مسئله اهمیت بیشتری پیدا می کند. مسئله نفت با
شتاب فزاینده ای با وضعیت اقتصادی و سرنوشت کشورها عجین می شود و تأثیر تغییرات بازار آن بر
اقتصاد کشورها عمیق تر می گردد. برای آنکه در این زمینه معیاری به دست داده شود. نظر یکی از
کارشناسان اقتصادی سازمان سیا که در ماه اوت ١٩٧٨ پیرامون مسئله افزایش قیمت نفت اظهار گشته،
آورده می شود:
«از نظر ما افزایش در حد ١٠% قیمت نفت تأثیری معادل ٦٠% افزایش قیمت در سال ١٩٧٣ را خواهد