كتاب المراتب في فضائل أمير المؤمنين و سيد الوصيين(ع) - البستي، أبو القاسم - الصفحة ١٧ - *** ٢- كتاب (المراتب) و روش مؤلّف در تدوين آن
روى داد.
درباره تاريخ نگارش و تدوين كتاب «المراتب» ذكرى در منابع، يا در نسخههاى خطى نيامده است، تنها در فصل هفتم كتاب «المراتب» بستى هنگام بحث درباره نامها و القاب حضرت على (عليه السلام)، به يك بيت شعر از صاحب بن عبّاد تمثّل مىجويد، و از او با عنوان (قال الصّاحب متّع اللّه بصالح اعماله) ياد مىكند، كه احتمالا نشان دهنده زنده بودن اوست، و بنا به نقل مشهور مورّخين، درگذشت صاحب بن عبّاد در سال ٣٨٥ ه بوده است، همچنين در همين پيشگفتار به سفر بستى به طبرستان اشاره دارد كه در زمان امامت المؤيد باللّه زيدى بوده، كه در سالهاى نيمه دوّم قرن چهاردهم هجرى مىباشد، و در فصل پايان كتاب به امامت أبو طالب يحي بن الحسين برادر المؤيد باللّه كه پس از او به امامت رسيده نيز اشاره دارد.
ابو القاسم بستى در آغاز كتاب، سبب تاليف كتاب را اينگونه آورده است:
(قد جرى ذكر فضائل أمير المؤمنين علىّ (عليه السلام)؛ فذكرت أنّه لا تذكر للمشايخ فضيلة، إلّا و هى فيه أو هو فيها أقدم من غيره، و له فضائل تفرّد بها تزيد على مائة، فتعجّب من ذلك قوم لا علم لهم بمحلّه، فذكرت فيه، فزاد ما عندى مما روى على مائتين، فلمّا ذكرت هذا لهم، قويت دواعيهم في مسألتى املاء ذلك، ليكون عونا لهم عند مناظرة الخصوم، ...» و برغم اينكه در اين گفتار مصنّف تصريح به دويست فضيلت دارد، ليكن در پايان كتاب مجموع فضائل حضرت علىّ (عليه السلام) را به ٤٥٠ فضيلت مىرساند. او در ادامه همان پيشگفتار روش خود را در نقل فضائل اينگونه بيان مىكند: «و الشرط أن نذكر ما روي فيه من طريق الآحاد و التواتر، دون الأقتصار على أحدهما، و نقبل من الخصم أيضا ما يروي ممّا تفرّد به غيره، و ليس لعلىّ مثله، و إن كان من طريق الآحاد)
أبو القاسم بستى كه داراى اطلاعات وسيعى در حرفه قضاوت و توانايى تامّى از