زندگانى امير مؤمنان امام على بن أبي طالب(ع) - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ١١٣ - جنگ جَمَل

و زبير و عايشه كه از شديدترين تحريك كنندگان مردم بر ضدّ عثمان و مقدّم داشتن بنى اميّه در حكومت و ثروت توسّط او به شمار مى آمدند، تفسير كنيم.

مردم با شگفتى مى‌پرسيدند آيا جنگ طلبان آهنگ بصره را كرده‌اند ومى‌خواهند انتقام خون عثمان را از بصريان بگيرند و به خاطر عثمان با آنها بجنگند؟!

طبرى به سند خود از مغيرة بن اخنس روايت كرده است كه گفت:

سعيد بن عاص، در ذات العرق با مروان بن حكم و يارانش رو برو شد و از آنان پرسيد: به كجا مى رويد در حالى كه خون بهاى شما بر شتران سوارند.

(ابن اثير گويد: منظور وى عايشه و طلحه و زبير بود). اينان را بكشيد و آنگاه به خانه هايتان باز گرديد و يكديگر را به قتل نرسانيد. امّا مروان و يارانش پاسخ دادند: ما مى‌رويم تا شايد همه قاتلان عثمان را بكشيم. [١]

شايد اينان در پايان سخنانشان اشاره كرده باشند كه هدف آنها از اين حركت درهم كوبيدن عدّه‌اى به دست عدّه‌اى ديگر بود تا مگر بدين ترتيب از آنان خلاص شوند. براى تأييد اين نظر مى توان از روايتى كه ابن اثير نقل كرده است، استفاده نمود. وى مى‌گويد: مروان بن حكم تيرى به سوى طلحه انداخت و آن تير به پاى طلحه خورد و او را كشت! [٢]

اميرمؤمنان على عليه السلام در چندين خطبه به سرشت اين جنگ اشاره كرده‌