پيامبر صلى الله عليه و آله نيز دور و بر ايشان را گرفته بود تا شايد به راه هدايت گام نهند وخود را با شرايط جديد هماهنگ سازند. يا آنكه پيامبر مى‌خواست شوكت وعظمت اسلام را حفظ كند وآنگاه در فرصتى مناسب، آنان را از صحنه محو سازد. امّا اكنون موقع اين كار فرا رسيده بود. آنان نه تنها خود را در بوته جامعه اسلامى ذوب نكردند بلكه همواره بر ضدّ نيروهاى مكتبى و اصيل دسيسه چينى مى‌كردند ودر انتظار فرصتى بودند تا كار حكومت اسلامى را يكسره كنند.

به همين علّت است كه امير مؤمنان خلافت خود را با هجوم بر بنى‌اميّه و پس گرفتن امتيازات آنان كه به زور از عثمان گرفته بودند، آغاز كرد.

ابن ابى الحديد به نقل از ابن عبّاس روايت كرده است كه على عليه السلام در روز دوّم از خلافتش در مدينه به ايراد خطبه پرداخت ودر آنجا فرمود:

«هر زمينى كه عثمان بخشيده وهر مالى كه عطا كرده از مال اللَّه است وبايد به بيت المال باز گردانده شود. زيرا هيچ چيز حق قديم را باطل نمى‌كند واگر من آنها را بيابم، اگر چه كابين زنها شده ويا در شهرها پراكنده گشته باشد، به بيت المال بازشان مى‌گردانم. زيرا در عدل وسعتى است وكسى كه حق بر او تنگ مى‌آيد بداند كه ستم بر او تنگتر شود». [١] على عليه السلام كار گزاران خليفه سابق را كه بر ولايات‌اسلامى حكومت داشتند، از كار بركنار كرد. همچنين بر عزل معاويه، رهبر سياسى ونظامى حزب‌

[١] - في رحاب أئمّة اهل البيت، ج ٢، ص ١١.