مناظره هاى معصومان - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٩٤

خويش«بلاغى» الهام گرفته و عبادت را به نحو زير تعريف مى كند:

«العبادة انّما يتحقق بالخضوع لشىء على انّه ربّ يعبد» .[١]

مرحوم بلاغى اعتقاد به «الوهيت» و ايشان اعتقاد به «ربوبيت» را عنصر دوم براى تحقق عبادت، مى شمارند و مقصود از «ربوبيت» مديريت و كردگارى جهان آفرينش است كه در آيات قرآن از آن به(يُدَبِّرُ الأَمْرَ)[٢]تعبير شده است .

بنابراين چيزى كه ركن عبادت به معنى «پرستش» را تشكيل مى دهد دو چيز است:

١ . رفتار ظاهرى از خاكسپارى به صورت ركوع و سجود و غيره به صورت هاى مختلف كه در ميان تمام ملل جهان رايج است .

٢ . باورهاى خاضع درباره مورد پرستش و اين كه او خداى جهان و انسان و يا مدبر و پروردگار آن دو است و يا لااقل بخشى از كارهاى الهى به او واگذار شده و سرنوشت انسان در دست او است.

علت اين كه تعريف هاى فرهنگ نگاران و مفسران جامع و مانع جلوه نكرد، اين بود كه آنان فقط به عنصر نخست فشار قرار آورده اند و اگر منشأ را به تعريف خود ضميمه مى كردند، تعريف ها از اتقان خوبى برخوردار مى شد .

عبادت بت پرستان: دو تعريف ياد شده بر پرستش بت پرستان نيز كاملاً انطباق دارد: آنان اصنام مورد پرستش را (بر خلاف انديشه وهابيان)،