زندگى در پرتو اخلاق - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٩٢ - دروغگو حتى به خودش هم اطمينان ندارد!

موضوع را به اصطلاح ماست مالى كرده و خود را از زير بار مؤاخذه رها مى‌سازد.

ولى بعكس كسى كه مقيد به رعايت اصل «صدق و راستى» باشد ناگزير است كه تمام اين امور را رعايت نمايد و لذا نمى‌تواند لاابالى باشد.

دروغگو حتى به خودش هم اطمينان ندارد!

افرادى كه دروغ مى‌گويند نه‌تنها به ديگران اطمينان ندارند چون آنها را هم مثل خودشان فرض مى‌كنند؛ بلكه به خودشان هم اطمينان ندارند، چون به واقعيت همه چيز، حتى به ميزان توانايى قدرت خويش در برابر مشكلات و حوادث مختلف زندگى، به عزم و اراده خود در مورد انجام كارها، ظنين هستند.

در كلمات قصار امير مؤمنان على عليه السلام مى‌خوانيم:

«ايّاكَ وَمُصادَقَةَ الْكَذّابِ فَانَّهُ كَالسَّرابِ! يُقَرِّبُ عَلَيْكَ الْبَعِيدَ وَيُبَعِّدُ عَلَيْكَ الْقَرِيبَ» [١]

از دوستى با دروغگو برحذر باش چرا كه او مثل سراب است، دور را در نظر تونزديك، و نزديك را دور مى‌سازد.

گرچه اين موضوع يعنى دگرگون ساختن چهره واقعيتها، نسبت به معاشرين دروغگو گفته شده ولى اين حالت بر اثر عادت به دروغ، در خود شخص دروغگو نيز پيدا مى‌شود و نسبت به واقعيتها و حقايق مربوط به‌

[١]. نهج‌البلاغه، كلمات قصار، شماره ٣٨.