كتاب هاى مسند، گوناگون اند؛ برخى طبق حروف تهجّى در نام صحابه ترتيب يافته اند، بعضى بر حسب سابقه صحابه در صدر اسلام، يا شرافت در نسب، يا نام قبيله و...؛ برخى منحصر به احاديث يك شخصيّت اند (مثل: مسند على بن ابى طالب عليه السلام )؛ و دسته اى شامل احاديث اشخاصى هستند كه در صنفى اشتراك دارند (مانند: مسند الأربعة، مسند العشرة، مسند الصحابة الذين نزلوا مصر). از جهتى ديگر، برخى مسندها به نام مؤلّف ناميده مى شوند(مثل: مسند احمد بن حنبل، مسند اسحاق بن راهويه، مسند ابن أبي شيبة) [١] و بعضى به نام راوى (مانند: مسند على بن ابى طالب عليه السلام ). گاهى نيز به مجموعه اى از سندها و مشيخه ها «مسند» مى گويند (مثل: مسند الفردوس در چهار جلد كه شامل سندهاى كتاب فردوس الأخبار است و مسند الشهاب كه سندهاى كتاب شهاب الأخبار است). [٢]

مُسنَدى

مسندى، شخصى است كه منسوب به مسند باشد؛ همانند استاد دانشور «ابو جعفر

[١] مسند أبي يعلى الموصلى، تحقيق حسين سليم أسد، دارالمأمون للتراث، دمشق، چاپ دوم، ج ١، ص ٧ ـ ٨ ، مقدّمه محقّق.[٢] كشف الظنون، حاجى خليفه، ج ٢، ص ١٠٦٧؛ إيضاح المكنون، اسماعيل پاشا، ج ٢، ص ٤٨٢؛ مسند الشهاب، در دو جلد در بيروت منتشر شده است (ر.ك به: مسند الرضا عليه السلام ، تحقيق حسينى جلالى، مقدمه كتاب)؛ تدريب الراوى، سيوطى، ج ١، ص ٤٢ .