تولى و تبرى در قرآن - وفا، جعفر - الصفحة ٤٥

درس پنجم حدّ و مرز و فلسفه تبرّى‌ آيين اسلام كه تبرّى را بر پيروانش فرض كرده، حدّ و مرز آن را نيز تعيين نموده است و دشمنان نشاندار جامعه اسلامى را به مسلمانان نمايانده است كه عبارتند از:
١. دشمنان دين‌ برائت از دشمنان خدا و قطع رابطه با آنان، از دستورات مهمّ قرآن است:
يايُّهَا الَّذينَ ءامَنوا لا تَتَّخِذوا عَدُوّى وعَدُوَّكُم اولِياءَ تُلقونَ الَيهِم بِالمَوَدَّةِ وقَد كَفَروا بِما جاءَكُم مِنَ الحَقّ (ممتحنه: ١)
اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، دشمن من و خود را به دوستى مگيريد. شما با آنان طرح دوستى مى‌افكنيد و حال آنكه ايشان به سخن حقّى كه بر شما آمده است، ايمان ندارند.
گرچه دشمنان خدا محدود به افراد يا گروه خاصّى نيستند، و هر كسى كه با انديشه و عمل ناشايست خود مورد خشم خدا قرار گيرد دشمن خدا محسوب مى‌شود، ولى با توجه به مجموع آيات مربوطه و با در نظر گرفتن قرينه موجود در اين آيه مى‌توان گفت كه: كافران- چه اهل كتاب، چه منكران خدا- و مشركان، از مصاديق روشن دشمنان خدا و مؤمنان هستند. (بقره: ٩٨؛ نساء: ١٠١؛ فصّلت: ٢٨)
پس دشمنان خدا و مؤمنان مشترك است از اين رو «عَدُوّى وعَدُوَّكُم» به كار رفته در حالى كه كلمه اوّل كافى بود و نيازى به كلمه دوّم نداشت. به علاو تولى و تبرى در قرآن ٥٤ ابعاد سلطه ص : ٥٤ ه، اين تعبير، نوعى ارزش نهادن بر مؤمنان و شخصيّت دادن به آنهاست؛ زيرا مؤمن به محض اينكه مى‌بيند كه خداوند دشمنان‌