ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٤٩ - زندگى بخشى قيام مهدوى در آيات و روايات
يارانش ناله سر داده است كه آه آه «شوقاً إلى رؤيتهم»[١]
زندگىبخشى قيام مهدوى در آيات و روايات
بسيارى از روايات به زنده شدن انسان و جهان در پرتو انوار حيات بخش نهضت مهدوى بشارت داده و اين موضوع را يكى از ويژگى هاى بارز اين نهضت برشمردهاند، كه در اينجا به برخى از آنها اشاره مىكنيم. در روايتى كه از محمّدباقر (ع) نقل شده، آن حضرت پس از اشاره به آيه شريفه «اعْلَمُواأَنَّ اللَّهَ يُحْيِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها قَدْ بَيَّنَّا لَكُمُ الْآياتِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ»،[٢]
بدانيد كه خدا زمين را پس از مرگش زنده مىگرداند. به راستى آيات [خود] را براى شما روشن گردانيدهايم، باشد كه بينديشيد. مىفرمايد يعنى «بموتها كفر أهلها والكافر ميّت، فيحييها الله بالقائم (ع) فيعدل فيها فيحيى الأرض و يحيى أهلها بعد موتهم»[٣]، منظور از مردن زمين، كفر ورزيدن اهل آن است و كافر مرده است، پس خداوند آن را به [ظهور حضرت] قائم (ع) زنده خواهد كرد. پس او در زمين عدالت مىورزد، زمين را زنده مىسازد و اهل آن را پس از مرگشان زنده مىكند.
نكته جالب توجه اين است كه آيه يادشده پس از آيهاى وارد شده كه آن هم به زمان غيبت امام عصر (ع) تأويل شده است «أَلَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللَّهِ وَ ما نَزَلَ مِنَ الْحَقِّ وَ لا يَكُونُوا كَالَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلُ فَطالَ عَلَيْهِمُ الْأَمَدُ فَقَسَتْ قُلُوبُهُمْ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ فاسِقُونَ»[٤]
آيا براى كسانى كه ايمان آوردهاند هنگام آن نرسيده كه دلهايشان به ياد خدا و آن حقيقتى كه نازل شده نرم و فروتن گردد و مانند كسانى نباشند كه از پيش بدانها كتاب داده شده و عمر و انتظار بر آنان به درازا كشيد، و دلهايشان سخت گرديد و بسيارى از آنها فاسق بودند؟
در روايتى كه از امام صادق (ع) در تفسير اين آيه شريفه وارد شده است، چنين مىخوانيم:
نزلت هذه الآيه التى فى سوره الحديد «وَلا يَكُونُوا كَالَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلُ فَطالَ عَلَيْهِمُ الْأَمَدُ فَقَسَتْ قُلُوبُهُمْ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ فاسِقُونَ» فى أهل زمان الغيبه، ثمّ قال عزّوجلّ «إعلموا أنّ الله يحيى الأرض بعد موتها قد بينا لكم الآيات لعلّكم تعقلون» و قال عليهالسلام «إنّ [إنّما] الأمد أمد الغيبه»[٥]
اين آيه كه در سوره حديد است: «و مانند كسانى نباشند كه از پيش بدانها كتاب داده شد و [عمرو] انتظار بر آنان به درازا كشيد، و دلهايشان سخت گرديد و بسيارى از آنها فاسق بودند» درباره اهل زمان غيبت نازل شده است. سپس خداى عزّوجلّ فرمود: «بدانيد كه خدا زمين را پس از مرگش زنده مىگرداند. به راستى آيات خود را براى شما روشن گردانيدهايم، باشد كه بينديشيد» و آن حضرت (ع) فرمود: همانا «امَد= مدت» دوران غيبت است.
در زيارت حضرت صاحبالزمان (ع) در روز جمعه نيز از آن امام به عنوان سرچشمه زندگى ياد شده و آمده است: السلام عليك يا عين الحيوه،[٦] درود بر تو اى سرچشمه زندگى.
در زيارت ديگرى كه مرحوم سيدبن طاووس براى آن حضرت نقل كرده، مىخوانيم «السلام على محيى المؤمنين و مبير الكافرين»، درود بر تو اى زنده كننده مؤمنان و نابود كننده كافران.[٧]
در دعاى ندبه نيز از امام عصر (ع) به عنوان زندهكننده كتاب خدا و حدود آن و همچنين زنده كننده آثار دين و دينباوران ياد شده است «أين المؤمّل لإحياء الكتاب و حدوده، أين محيى معالم الدين و أهله»[٨]
كجاست آنكه براى زنده كردن كتاب و حدود آن به او اميد بسته شده؟ كجاست زنده كننده آثار دين و دينباوران؟
و بالاخره در دعاى عهد پس از آنكه خداوند را چندين بار به اسم «حى» مىخوانيم و صدا مىزنيم كه
«يا حيّاً قبل كلّ حىّ و يا حيّاً بعد كلّ حىّ و يا حيّاً حين لاحىّ يا محيى الموتى و مميت الأحياء يا حىّ لا إله إلّا أنت ...»،
اى زنده پيش از هر زنده و زنده پس از هر زنده! و اى زنده، هنگامى كه كسى زنده نبود! اى زندگىبخش مردگان و ميراننده زندگان! اى زندهاى كه جز تو خدايى نيست! از او درخواست مىكنيم كه به وسيله امام مهدى (ع) سرزمينهايش را آباد و بندگانش را زنده سازد: «... و اعمر اللّهمّ به بلادك و أحى به عبادك، فإنّك قلت و قولك الحقّ
«ظَهَرَالْفَسادُ فِي الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ بِما كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ»[٩]، «فأظهر اللّهمّ لنا وليّك و ابن بنت، نبّيك، المسمّى باسم رسولك ...»[١٠]
خداوندا! سرزمين هاى خود را به وسيله او آباد گردان و بندگانت را به دست او زنده ساز؛ زيرا تو گفتهاى و سخنت حق است: «به سبب آنچه دست هاى مردم فراهم آورده، فساد در خشكى و