بله. كيفيت در كلام در زن و مرد فرق دارد. خانم‌ها روان‌تر از آقايان سخن مى‌گويند و واژگان را با شيوايى خاصّى بيان مى‌كنند. خانم‌ها هنگام صحبت، بيشتر از فنّ بيان بهره مى‌گيرند و قدرت وصف و شرح افزون‌ترى دارند و به لحاظ ساختار صحيح گرامر و تلفّظ درست كلمات، از آقايان پيشرفته‌تر هستند. يكى از مهم‌ترين دلايل اين برترى، زياد صحبت كردن است كه كار نيكو كردن از پر كردن است‌.

آقايان در گفت‌وگوهايشان پيوسته مكث مى‌كنند و در برابر زنان به مشكلات گفتارى، مانند لكنت زبان دچار مى‌شوند. خزانه لغات خانم‌ها از آقايان بيشتر است و اين ويژگى از همان كودكى بروز دارد. دختر اوّل دبستان به اندازه پسر دوم دبستان داراى خزانه لغات است. به همين علّت خانم‌ها در گفتن اخبار موفّق‌ترند و در سخنرانى كمتر اشتباه مى‌كنند و نيز به همين علّت، جمله‌هاى طولانى‌تر، عبارت‌هاى مفصّل‌تر و مدّت زمان بيشترى را براى گفت‌وگو به كار مى‌برند؛ امّا آقايان كمتر و خلاصه‌تر حرف مى‌زنند. هنگامى كه دو خانم از شخصى برنجند، ساعت‌ها درباره او به گفت‌وگو مى‌نشينند؛ امّا آقايان با يادآورى ساده از كنار ماجرا مى‌گذرند و كدورت كمى در ذهنشان نگه مى‌دارند، به سادگى، ارتباطشان را با فرد مورد نظر قطع مى‌كنند و درباره او با كسى درددل نمى‌كنند.

از ويژگى‌هاى كلامى خانم‌ها اين است كه در ضمن روانى سخن، سخنشان را در لفافه مى‌پيچند؛ براى مثال وقتى خانمى مى‌خواهد بگويد: از فلان كار خوشم نمى‌آيد، مى‌گويد: فكر نمى‌كنى بهتر باشد از ادامه اين كار صرف نظر كنى‌؟

خانم‌ها هنگام سخن گفتن نيازهايشان را غيرمستقيم مطرح مى‌كنند؛ به طور مثال، وقتى خانمى مى‌گويد: تو هيچ وقت به من توجّه نمى‌كنى‌؛ يعنى من الآن به توجّه تو نياز دارم يا وقتى مى‌گويد: تو هيچگاه براى من هديه نمى‌خرى‌، به اين معناست كه الآن هديه بخر؛ امّا آقايان اين‌گونه نيستند و با صراحت سخن مى‌گويند و عبارت‌هاى تحكّم‌آميز را به كار مى‌برند؛ مانند اين كار را انجام بده‌ يا اين كار را انجام نده‌.

زنان از زبان و كلام براى گسترش روابط دوستى دوجانبه به ويژه با زنان ديگر استفاده مى‌كنند و شنوندگان خوبى هستند؛ امّا مردان از زبان و صحبت كردن براى نشان دادن مهارت، مقام و رتبه خود بهره مى‌برند.

خانم‌ها در محلّ كار، در صحبت‌ها از كلمه «ما» استفاده مى‌كنند تا بيشتر حالت مشاركت و همكارى را ميان خودشان نشان بدهند؛ امّا آقايان واژه‌هاى‌ من‌ يا مال من‌ را به كار مى‌برند تا استقلال و قدرتشان را به رخ ديگران بكشند.

بار معنايى واژگان براى زنان زياد مهم نيست و بدان توجّه نمى‌كنند؛ بلكه آنها را براى ابراز احساسات خود به كار مى‌برند. زن وقتى ناراحت است، به شوهرش مى‌گويد: تو خيلى ظالمى. يك لحظه از تو روى خوش نديدم. يك بار مرا خوشحال نكردى و ...؛ امّا خودش هم مى‌داند كه اين سخنان واقعيت ندارد.

يكى ديگر از تفاوت‌هاى كلامى زن و مرد اين است كه زن خيلى خوب مى‌تواند طرز صحبت و آهنگ صدايش را به كودكان نزديك كند؛ امّا مرد به طور معمول، از واژگان و عبارت‌هاى دشوار در صحبت با كودكان استفاده مى‌كند.

تفاوت زن و مرد در سؤال كردن‌

\* آيا زن و مرد در چگونه سؤال كردن يكسان هستند؟