براى كاهش زمينه‌هاى خطر، افزون بر كاهش تماس و كاهش تحريك، بايد شدّت و قدرت ميل جنسى نيز با استفاده از عوامل مناسب مهار شود. يكى از اين عوامل، پرهيز از پرخورى و خوددارى از مصرف غذاهايى است كه شهوت جنسى را تحريك و تهييج مى‌كند. از پيامبر اكرم (ص) در اين زمينه، چنين نقل شده است:

«يا مَعشَرَ الشَّبابِ، مَنِ استَطاعَ مِنكُمُ الباءَةَ فَليَتَزَوَّج؛ فَإِنَّهُ أغَضُّ لِلبَصَرِ، و أحصَنُ لِلفَرجِ. و مَن لَم يَستَطِع فَعَلَيهِ بِالصَّومِ؛ فَإِنَّهُ لَهُ وِجاءٌ؛[٢]

اى جوانان! هر يك از شما كه توان ازدواج دارد، ازدواج كند؛ زيرا ازدواج كردن، چشم را [از نگاه حرام،] بيشتر فرو مى‌پوشانَد و دامن را پاك‌تر مى‌دارد و هر كس توان [ازدواج‌] نداشت، روزه بگيرد؛ زيرا روزه، شهوت را فرو مى‌نشانَد.»

غذاها، ميوه‌ها، ادويه‌ها و سبزيجات مختلف با توجّه به تفاوت ويتامين‌ها و املاح موجود در آنها، آثار متفاوتى بر غريزه جنسى دارند. برخى از آنها موجب تقويت قواى جنسى و برخى ديگر موجب كاهش اين قوا مى‌شوند. ازاين‌رو، براى مهار غريزه جنسى بايد از بعضى غذاها، ميوه‌ها، ادويّه‌ها و سبزيجات كه محرّك اين غريزه‌اند، اجتناب كرد.[٣]

در مجموع، با توجّه به مطالب مطرح شده در اين قسمت، مى‌توان گفت، مجموعه آموزه‌هاى اسلامى ناظر به حيا، عفاف و مبارزه با نفس، زمينه‌ساز خويشتن‌دارى جنسى هستند.[٤]

سوم- تقويت توان انتظار كشيدن‌

دانشمندان، يكى از عوامل موفّقيت را برخوردارى از توان انتظار كشيدن دانسته و بر اين باورند كه بدون اين عامل، نمى‌توان يك زندگى كامياب را رقم زد. افرادى كه توان انتظار كشيدن ندارند و نمى‌توانند صبر كنند، كسانى هستند كه هم لذّت‌هاى آنى و فورى را طلب مى‌كنند و به آينده نمى‌انديشند و هم خواسته‌هايشان بايد فوراً ارضا شود؛ در حالى‌كه زندگى موفّق نيازمند صبر و گذشت از لذتّ‌هاى آنى براى رسيدن به لذّت پايدار آتى است.

افراد فاقد اين توانايى، هر چند لذّت‌هاى آنى را به دست مى‌آورند، امّا آينده و لذّت‌هاى پايدار آن را از دست مى‌دهند. به همين دليل، دانشمندان، توان انتظار كشيدن را عامل اساسى موفّقيت مى‌دانند و در همين زمينه، از امورى همانند توان منع و بازدارى،[٥] به تأخير انداختن ارضاى خواسته‌[٦] و مقاومت در برابر وسوسه‌[٧] ياد مى‌كنند.

آنچه دانشمندان طرح كرده‌اند، قاعده‌اى فراگير بوده و تمام جنبه‌هاى زندگى را در برمى‌گيرد كه يكى از آنها، غريزه جنسى است.[٨]

نكته جالب توجّه اين است كه در دهه‌هاى اخير، انديشمندان غربى به خصوص آمريكايى، به دليل مشكلات اجتماعى فراوانى كه در پى انقلاب جنسى دهه شصت ميلادى و برداشتن همه محدوديت‌ها در روابط جنسى با آن مواجه شده‌اند، به خويشتن‌دارى جنسى‌[٩] روى آورده‌اند. شعار اين انديشمندان اين است: فقط خويشتن‌دارى جنسى تا هنگام ازدواج؛[١٠] يعنى تنها راه نجات از پيامدهاى هولناك و زندگى‌سوز آزادى جنسى، عفاف يا خويشتن‌دارى جنسى است. بر همين اساس، برنامه فقط خويشتن‌دارى‌[١١] را طرّاحى كرده و بر مبناى آن، به ترويج عفاف در ميان جوانان و نوجوانان آمريكايى مى‌پردازند. هم‌اكنون سازمان‌هاى غير دولتى‌[١٢] متعدّدى مثل «بهترين دوست»،[١٣] «عشق حقيقى منتظر مى‌ماند»[١٤] و «حلقه نقره‌اى»[١٥] در حال اجراى اين برنامه در «آمريكا» هستند. در سال ١٩٨١ م. برابر با ١٣٦٠ ه. ش.، قانونى به نام قانون عفاف‌[١٦] در «كنگره آمريكا» به تصويب رسيد كه بر اساس آن، دولت موظّف به حمايت مالى از سازمان‌هاى غير دولتى فعّال «در برنامه فقط خويشتن‌دارى» شد ... در سال ٢٠٠٢ م.، ٠٠٠. ٠٠٠، ٤٠ دلار، در سال ٢٠٠٣ م. ٠٠٠. ٠٠٠. ٧٣ دلار و در سال ٢٠٠٥ م. ٠٠٠. ٠٠٠. ١٧٠ دلار بودجه به اين برنامه اختصاص يافت. جالب اينجاست كه درخواست دولت آمريكا براى سال ٢٠٠٥ م.، ٠٠٠. ٠٠٠. ٢٥٠ دلار بود كه كنگره تنها با ١٧٠ ميليون دلار آن موافقت كرد. در اين برنامه، به بحث پيامدهاى مثبت خويشتن‌دارى جنسى نيز پرداخته و فوايد آن براى جوانان و نوجوانان تشريح شده است.[١٧]

همچنين در قانون زندگى خانوادگى براى نوجوانان‌[١٨] كه در سال ١٩٨١ م. از تصويب كنگره آمريكا گذشته است، مدارس ملزم شده‌اند كه در دروس آموزش جنسى، به جاى تأكيد بر روابط جنسى، بر روى خانواده و خويشتن‌دارى مبتنى بر اصول اخلاقى تأكيد كنند.[١٩]

پى‌نوشت‌ها:

[١]. على‌اكبر دهخدا، «لغت‌نامه»، چاپ اوّل از دوره جديد: تهران، مؤسّسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، ١٣٧٣، ج ٧، ص ١٠١٦٩.

[٢]. «جايگاه و محدوده حقوق جنسى زوجين در فقه اماميه و حقوق ايران»، ص ٧٧.

[٣]. سوره مؤمنون، آيات ١ تا ٧.

[٤]. سوره معارج، آيات ٢٩- ٣١.

[٥]. سوره احزاب، آيه ٣٥.

[٦]. سوره نور، آيه ٣٣.